Web 2.0 Expo’da standların büyük bölümü kurumsal ve bireysel çeÅŸitli wiki uygulamalarına aitti. Wiki ile sosyal aÄŸları birleÅŸtirenler, wiki ile online döküman yönetimini birleÅŸtirenler ve bunlar gibi birçok inovatif wiki uygulaması kendi kitlesine ulaÅŸmaya çalışıyordu.

Söz konusu şirketlerle ilgili önümüzdeki günlerde detaylı incelemeleri yazıyor olacağım. Benim şu aşamada odaklanmak istediğim konu bu şirketlerin hangileri olduğundan ziyade, global pazarlarda belli ki girişimci ve yatırımcılar tarafından potansiyel ürün olarak görülen kurumsal wiki uygulamalarının ülkemizdeki bilinirliği ve kullanımı.

Yatırımcılar tarafından da potansiyel göründüğünü söylememin sebebi, Expo’da özellikle sorduÄŸum için biliyorum ki tüm bu ÅŸirketler VC yatırımlarını çoktan almışlar. Buradan çok net anlaşılabileceÄŸi gibi Amerika kurumsal pazarında bu tür uygulamalara sıra gelmiÅŸ ve oyuncu sayısında artış baÅŸlamış.

Kurum içi verimliliği ve paylaşımı fazlasıyla artırdığını yakından bildiğim wiki uygulamalarının ülkemizdeki kullanımının ise elbette düşük olduğunu tahmin ediyor ve biliyoruz. Ancak Web 2.0 trendlerini Amerika pazarı ile çok küçük farklarla uygulamaya aldığımızı düşünürsek wikilerin kurumsal boyutta kullanımının yakın olacağını da tahmin etmek güç olmuyor.

DiÄŸer taraftan Türkiye’de kurumların son dönemlerde verimlilik, yaratıcılık, inovasyon, sinerji gibi konuların yanında elbette internete olan ilgilerini de bildiÄŸimiz için wikilerin yaratabileceÄŸi kurum içi faydaları kısa sürede farkedeceklerini düşünüyorum.

Expo’da dikkatimi çekmesinin dışında bugünlerde üzerinde çalıştığım bir konu olduÄŸu için de bu alandaki global trendi kısaca paylaÅŸmak istedim. Örnek olması için ise SocialText‘i inceleyebilirsiniz.

Yurt dışında bir çok giriÅŸimci ve halihazırdaki sektör oluÅŸumları yeni nesil video barındırma fikirlerini sıkı olarak takip ediyorlar. Son olarak bunlardan biri olan StartYourTube dün Amerika’nın Webrazzi’si olan Techcrunch’ta yerini aldı.

StartYourTube kendi video içeriklerinizi ekleyerek, kendi sitenizi oluÅŸturmanıza izin veriyor. Reklam gelirlerinin %60′da size ödeniyor. Ayrıca ek olarak $500 deÄŸerinde bir ödül üzerinden kurgulanmış model sayesinde, en iyi amatör sosyal medyacılar kazanç saÄŸlıyor. Tabii ki YouTube’dan kodları esinleyerek saÄŸlıyor bunu, Youtube ile hiç bir resmi bağı yok.

Youtube Platform’u ismi anıldığı günden beri kızışan sektöre Youtube’un yaklaşımı ise tabii ki biraz daha ağırdan ve abi tavırlarla gerçekleÅŸiyor. Åžimdiye kadar EA Sports, Animoto, Casio, Friendster, Slide, Tagged ve Tivo ile anlaÅŸmalar yapan Youtube; bu alanda servis almak isteyen kurumları resmen süzgeçten geçirdikten sonra portföyüne katıyor.

Youtube, StartYourTube benzeri bir hizmeti doÄŸrudan kullanıcıya kendisi “White Labeling” sunmamış olsa da, bunu ÅŸu ana kadar KickApps ile anlaÅŸarak dolaylı olarak gerçekleÅŸtirdi. Geçen gün Arda Kutsal‘ın da yazımız arasında deÄŸindiÄŸi “White Labeling” çözümü serbest ekonominin ve dolayısıyla giriÅŸimcilerinin çok sevdiÄŸi terimlerden.

Web 2.0′a uyarlanmış tanımına da ‘Tek kod - Çoklu kılıf’ diyelim. Yani reklam gelirleri tamamen kullanıcıya ait olan ve tamamen legal(klon olmayan) kendi Youtube’larınızı açabilmeniz; ‘Wordpress, Blogger niye çok seviliyor’un yanıtı bir nevi. Tabii ki barındırma maliyeti düşük olan yazının yerine videoyu koymak ÅŸimdilik güç. Ä°nsanoÄŸlunun bu geçiÅŸ sürecinde nedensiz zaman kaybettiÄŸini bilmek de acımasızca biraz.

Dönelim konuya; hizmet saÄŸlayan fakat çözümü karşılığı faturasını bir ÅŸekilde kesen ÅŸirketlerden Magnify ve VSocial incelenmeli, ilham almak için de KickApps‘in baÅŸarılı örneÄŸi olan Guinness Rekorları, StartYourTube için de SnowBoardersTube görülmeli diye düşünüyorum.

KickApps‘in ve StartYourTube‘un ücretsiz versiyonları ile kendi sosyal medyanızı yaratabilirsiniz - saÄŸladıkları hizmetleri karşılaÅŸtırabilirsiniz. Ben KickApps‘ten yaratmayı denemiÅŸtim, gayet basit ve dolayısıyla keyifliydi. StartYourTube‘dan yaratılan komple sitelerimiz de kesinlikle keyifli olacaktır. %40′ları ÖİV, KDV,vs.. gibi düşünebilirsiniz, alışkınız ne de olsa vermeye! ; )

Web 2.0 Expo’da öğlene doÄŸru katıldığım “Facebook Marketing: Best Practices” isimli panelde giriÅŸ konuÅŸması Facebook’daki yoÄŸun popülasyonları kapsıyordu.  Haliyle Türk kullanıcı yoÄŸunluÄŸu da dile getirildi. Forrester Research’den olan moderatörün “Facebook’da Türk kullanıcı patlaması var” ÅŸeklinde yaptığı yorum anında ayaÄŸa kalkıp panele dahil olmayı o kadar çok istedim ki bilemezsiniz.

Ä°ÅŸin ÅŸakası bir tarafa, Facebook uygulamaları ve Facebook’u bir pazarlama aracı olarak görenlerin sayısı bu tür panellerde kendini gösteriyor. Facebook’un pazarlama için kullanılması ile ilgili inanılmaz örneklerin yer aldığı bu panelde bizim gruplar ve uygulamalar olarak baktığımız noktanın aslında onlarca farklı alanı barındırdığını da gördüm. Detayları baÅŸka bir yazıda paylaşırım.

Facebook’da Türk kullanıcıların yoÄŸun olduÄŸunu bu iÅŸe konsantre kiÅŸiler biliyor, ancak fazla bilen yok. Özellikle Expo alanında (Web 2.0 Expo’da sunumların yanında bir de fuar alanı olduÄŸunu söylemiÅŸ miydim?) görüştüğüm ÅŸirketlere Türkiye interneti hakkında bilgi verirken kullandığım bu istatistik herkesin pazarımız ile ilgili aÄŸzının suyunun akmasını saÄŸlıyor diyebilirim.

Kısacası Facebook’un 4. en büyük popülasyonu olmak Türkiye’de bizi çok etkilemese bile, global platformlarda ülkedeki pazar algısının yaratılması için deÄŸerli oluyor.

Web 2.0 Expo’nun ilk iki gününde birçok kiÅŸi ile konuÅŸtum, sunumlara katıldım, insanların sohbetlerine ortak oldum. Gördüğüm ÅŸu ki Web 2.0 Expo’ya katılan ve Twitter kullanmayan insanlar azınlık durumuna düşnmüş durumda. Ancak burada entresan olan bir konu var ki mikro-medya ve mikro-blog alanında baÅŸka hiçbir servisin adı geçmiyor. Herkes Twitter diyor baÅŸka birÅŸey demiyor. Mesela bizim çok popüler olacağını düşündüğümüz Tumblr konuÅŸulmuyor bile. Facebook’un yeni özelliÄŸi olan mini-feed’e içerik aktarımı konusu tartışılmıyor, heyecanlandırmıyor. Varsa yoksa Twitter.

Bir baÅŸka entresan konu ise, TechCrunch gibi Amerika’nın en popüler Web 2.0 bloglarını bazı insanlar sunumlarına bile yansıtırken, bazı insanlar “o nedir?” diyor. Ama herkes Twitter‘ı biliyor.

Bu kadar popülaritenin yanında, bu kadar sistem çökmesi yaşayan bir servisi kullanıcılarının hala terketmemiş olması ise bağlılığı birebir gösteriyor sanırım.

DiÄŸer taraftan yine bu kadar popüler bir servise Türkiye’den olan ilginin düşük olması, yapılan Türk versiyonlarının ise hüsranla sonuçlanması ise ayrıca düşündürücü.

Kişilerin birbirleri ile konuşmaları esnasında çok rahat kullandıkları diğer servis isimleri ise del.icio.us, Digg, YouTube, Facebook! Bunlara bir de sohbet aralarında FriendFeed dahil olur gibi oluyor. Ama FriendFeed konusunda henüz bir bilememezlik var. Zaman geçtikçe bulanık ortam geçecektir diye tahmin ediyorum.

Kısacası Web 2.0 Expo’nun resmi ürünü konumunda gözüken Web 2.0 servisi nedir derseniz: Twitter!

Web 2.0 Expo‘da kayıt sonrasında içecek birÅŸeyler almak için sırada beklerken tam önümde tanıdık bir yüz gördüm. Emre Sokullu Biraz sohbet sonrasında Emre ile birlikte Grou.ps‘un San Francisco‘daki ofisine geçtik ve burada sohbete devam ettik. Sohbet ederken sorularıma verdiÄŸi cevapları Webrazzi üzerinden yazıp tüm okuyucularımla paylaÅŸmamın daha deÄŸerli olacağını düşündüm.

Sonuç olarak Emre Sokullu ile sohbetimizin soru ve cevapları aşağıda.

Arda Kutsal (A.K.) Emre, öncelikle tebrikler aynı gün içinde hem TechCrunch‘da hem VentureBeat‘de konu oldun. Biraz sonra da Webrazzi’de olacaksın Nasıl bir duygu?

Emre Sokullu (E.S.) Aslında TechCrunch ve VentureBeat çok etkilemedi çünkü bunlar sadece baÅŸlangıç. Oralarda yer almamız bizim ÅŸu anda sahip olduÄŸumuz kullanıcı tabanımızın bir sonucu. Bu tür haberlerle trafiÄŸin tavana vurması çok önemli deÄŸil, bizim asıl olayımız gerçek kullanıcı tabanımızı mutlu etmek, onlara iyi bir servis vermek ve elbette bu tabanı geniÅŸletmek. Webrazzi’de yer almak ise bambaÅŸka bir zevk

A.K. Senden önce TechCrunch 40‘da olduÄŸu için BeFunky TechCrunch’da yer almıştı, sen bu durumda kendi kendine yayınlanan ilk Türk Web 2.0 giriÅŸimisin diyebilir miyiz?

E.S. Bilmiyorum…

(A.K. Bu arada rastlantı mı bilmiyorum ama BeFunky de Golden Horn Ventures tarafından yatırım saÄŸlanan giriÅŸimlerden. Her ikisi de TechCrunch’a çıktı. Golden Horn ve Grou.ps’un yatırım konularına biraz sonra geliyoruz.)

A.K. Grou.ps’un ÅŸu anki durumu ile ilgili biraz bilgi verebilir misin? Kaç üye, kaç grup vs…?

E.S. Åžu anda 150.000 kullanıcımız, 10.000‘in üzerinde de grubumuz var. Son 3-4 aydır önemli bir büyüme gösteriyoruz. Mart 2008′de günlük ortalama 1000 kullanıcı, 100 grup seviyesini yakaladık. EÄŸer bu hızla devam edersek 2009′un ilk çeyreÄŸinde 500.000 kullanıcı seviyesini yakalamış olacağız. Elbette diÄŸer bir hedefimiz de günlük büyüme ivmemizi artırmak.

A.K. Åžu anda Grou.ps’da gelinen nokta vizyonunuzun ne kadarı diyebiliriz ve gidilen yön neresidir?

E.S. Daha herÅŸeyin çok başındayız. Beta yayını bile yeni devreye aldık. Grou.ps’da uyguladığımız model Social Groupware olarak adlandırılıyor ve bu platform yapısının gelecekte sosyal aÄŸlar kadar popüler olacağına inanıyoruz. Yahoo! Groups’un 100 milyon grubu bulunuyor. Bu bize söz konusu potansiyeli gösteriyor. Vizyonumuza paralel olarak en önemlisi bizim yazılım alanında da yapmamız gereken birçok iÅŸimiz bulunuyor. Özellikle kullanılabilirlik ve yeni özelliklerimiz açısından listemiz kabarık. Kısacası dediÄŸim gibi yolun daha çok başındayız.

A.K. Grou.ps’un Golden Horn Ventures’dan aldığı bir yatırım olduÄŸunu biliyorum, bununla ilgili biraz konuÅŸalım. Yatırım miktarını paylaÅŸabiliyor musun?

E.S. Bu şirketle yapmış olduğumuz anlaşma gereği paylaşamayacağım bir bilgi. Kusura bakma Arda. Ama önümüzdeki günlerde daha şeffaf ve oldukça büyük haberleri paylaşıyor olacağız.

A.K. Bu yatırım ile birlikte Grou.ps için neler değişti?

E.S. Ekibimiz genişledi, kafamdaki planları gerçekeleştirebilir oldum, daha ölçeklenebilir bir altyapı sistemine yatırım yapabildik, nitekim dün yaşanan TechCrunch ve VentureBeat olaylarını sağ salim atlatabildik.

A.K. Golden Horn yatırımından önce Grou.ps’un görüştüğü ÅŸirketler var mıydı? Bunlarla ilgili bilgi verebilir misin?

E.S. Evet görüştümüz ÅŸirketler oldu. Bu ÅŸirketler Amerika merkezli ÅŸirketlerdi. Zaten benim Amerika’ya gelmemin sebebi de buydu. Çünkü gelmeden önce kaçırdığım fırsatlar oldu.

A.K. Facebook uygulamaları arasından satın almalar yaptığınızı biliyorum, bunlarla ilgili konuÅŸalım biraz. Benim bildiÄŸim “Memleket Neresi?” isimli uygulama var satın aldığınız. Buradaki amaç nedir, neden Facebook uygulaması satın alıyorsunuz ve aldınız?

E.S. Biz sosyal ağlar tarafında büyük fırsatlar görüyoruz, bu yüzden o alana yatırım yapmak istedik ve yapmaya devam edeceğiz. Nitekim Grou.ps da dış servislerle çok entegre bir sistem. Flickr, YouTube gibi servislerle birlikte çalışabildiğimiz gibi sosyal ağlarla da birebir uyumluluk arayışı içindeyiz. Bu alanı keşfetmek istediğimiz için bu tür yatırımlar yaptık.

A.K. Satın alma fiyatını paylaşmayacağını tahmin edebiliyorum, ama Webrazzi okuyucularına fikir olması için Facebook uygulamalarının sahip oldukları kullanıcı sayısına oranla hangi seviyelerden değerlendirildiğini konuşabilir miyiz?

E.S. Genellikle Facebook uygulamalarında kullanıcı başına $0.1 seviyesinden değerlendirme yapılabiliyor. Ama bu da son zamanlarda düşmeye başladı çünkü bu tür uygulamalardan kullanıcıların çıkış engeli yok denecek kadar az.

A.K. Bu arada ofisiniz tam San Francisco’nun göbeÄŸinde. Burada olmak nasıl bir duygu?

Gayet güzel, en güzeli de binanın altında 7 Eleven olması. Geç saatlere kadar çalıştığımız için büyük avantaj sağlıyor.

A.K. Ofis komşularınız arasında önemli Web 2.0 girişimleri de var. Bunlarla ilgili de bilgi verebilir misin?

E.S. Evet Xobni ve Scribd alt katlarımızdalar.

(A.K. Scribd, Y-Combinator’ın en baÅŸarılı yatırımı durumunda, Xobni ise geçtiÄŸimiz günlerde Microsoft tarafından kendilerine yapılan $20M’luk teklifi geri çevirerek dikkat çeken bir ÅŸirkettir.)

A.K. Son olarak, sanırım artık Webrazzi’yi salladın ve bizimle yazılarını paylaÅŸmıyorsun deÄŸil mi?

E.S. Nereye yazı yazabiliyorum ki, kendi blogumu da salladım, acaip yoÄŸunum biliyorsun. Ama eÄŸer zaman bulursam keyifle…

A.K. Eklemek istediğin ya da Webrazzi okuyucuları ile paylaşmak istediğin herhangi bir konu var mı?

E.S. Evet, bu aralar aktif olarak kadromuzu geniÅŸletmeye çalışıyoruz. Bizimle birlikte Ä°stanbul’da çalışan arkadaÅŸlarımız var. Ä°stanbul ofisi için gerçekten çok iyi tasarım ve yazılımcılara ihtiyacımız var. Ekibimize katılacak arkadaÅŸlarımızın ilerleyen zamanlarda San Francisco’ya gelmelerini de saÄŸlamaya çalışıyor olacağız. Biz Grou.ps’da gerçekten Silikon Vadisi kültürü ve kalitesinde çalışıyoruz, bu sebeple bizimle çalışacak arkadaÅŸlara maaÅŸ dışında, hisse payı gibi birçok imkan da saÄŸlanacaktır. Ä°lgilenen arkadaÅŸlar lütfen bize CV‘lerini göndersinler. (contact (at) grou.ps)

Emre ile yaklaşık 1 saatlik sohbetimizde yazıyı canlı canlı Webrazzi’ye aktardım. Benim için de keyifli ve deÄŸiÅŸik bir yazı oldu. Umarım sizler de beÄŸenirsiniz.

Bu arada bugün Web 2.0 Expo’nun sadece workshop’ları (çalıştay) baÅŸlamıştı, yarın ise asıl hareket baÅŸlıyor olacak. Elimden geldiÄŸi kadar paylaşım yapmaya çalışıyor olacağım.