Blogger destek sayfasında yayınlanan yazıya göre bloglar önümüzdeki haftalarda artık ülkelere özel alan adlarından erişilebilir hale gelecek. Yani baslik.blogspot.com adresini yazdığınızda, alan adı uzantısı bulunduğunuz ülkeye göre .com yerine .com.tr veya .fr ya da .de olarak otomatik değişecek.

Daha da ilginç olanı Google’ın bu yazısının son olarak 9 Ocak tarihinde güncellenmiş olması ve bu süre boyunca fark edilmeden kalmayı başarması. Twitter’daki çok benzer uygulama ise 26 Ocak’ta duyurulmuş ve çok ses getirmişti.

Google’ın yönetimi aynı Twitter’da olduğu gibi ülkelerden gelen içerik kısıtlama talepleri sonucunda içerikleri silmek yerine, belirli bir bölgede göstermemek üzerine kurulu. Her ne kadar Twitter’ın durumunda bu çok ciddi tepkilere neden olmuş olsa da, bu yöntem aslında sansüre karşı koymanın dolaylı bir yöntemi.

Google ve Twitter gibi uluslararası firmaların ülkelerden gelen içerik kısıtlama taleplerini görmezden gelmeleri çoğu zaman mümkün değil. Bu gibi durumlarda içeriğin tamamen kaybedilmesi yerine, en azından kısıtlama talebi olmayan ülkelerden erişilebilmesi hem Twitter, hem de Google açısından bir kazanç.

Buradaki önemli bir detay Google’ın içeriği tamamen silip silmeyeceği ile ilgili. Google içeriğin sadece ilgili ülkenin alan adı altında yer alan blog’lardan silineceğini söylüyor ama diğer ülkelerden bu içeriğe erişilip erişilemeyeceği konusunda bir yorum yapmıyor.

Fakat Google’ın konuya daha fazla dikkat çekmemek için bu açıklamayı bilinçli olarak yetersiz yapılmış olması ve içeriğin diğer ülkelerden erişilebilir olacağı yüksek bir ihtimal gibi görünüyor.

Bu yazı Ümit Öncel tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Artık Blogger profilinizi herkese açık Google+ profiliniz ile birleştirebilirsiniz. Şimdilik sadece şu adresten yapabileceğiniz (notlara dikkat edin) bu değişiklik yakında Blogger.com üzerinden de yapılabilecek. Eğer profiliniz gizliyse ve öyle kalmasını istiyorsanız bu değişikliği yapmama şansınız var.

Diğer yandan takma ad ile kullandığınız Blogger profilinizi gerçek adınızı kullanmadan Google+ ile birleştiremiyorsunuz. En azından öyle bildiriliyor. Eric Scmidt’in tavrı gayet netti, neyse ki kendisi de Google Plus’a katıldı.

Google Plus’ın tüm Google servislerine kimlik bilgisi sağlayacağı öncelikle Gmail’de görünmüştü. Blogger’ın da bu stratejide son durak olmayacağı açık. Google Friend Connect‘in yanısıra tasarımı henüz yenilenen Chrome Store‘da da Google Plus kişilerini görebiliriz. Google Apps ve Google Docs da sırada bekleyen diğer servisler..

Google +1, PostRank’in satın alınması ve bir dizi kişi odaklı algoritma değişiklikleri Google+ profillerinin tabana yayılmasıyla ilişkili görünüyor. Google temelli arama motoru optimizasyonunun da bu yönde evrileceği netleşiyor. Bu bakışla Google Plus’a bağlı bir yorum altyapısının dışarıya açılması da Facebook’tan pay alma girişimi olarak karşımıza çıkabilir.

Blogger’ın yeni arayüz ve Google Plus farkıyla hareket kazanıp kazanmayacağını, Google Plus’ın diğer servislere işlenmesinin işe yarayıp yaramayacağını zaman gösterecek.

Bu yazı Fırat DEMİREL tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Bir süre önce Twitter’ın yönetim kurulu başkanlığını Dick Costolo’ya devreden Williams, kendi blogunda kaleme aldığı yazıda biraz geçmişten, biraz bugünden, biraz da gelecekten bahsetmiş.

Wikipedia‘ya göre “blogger” teriminin sahibi olan Williams, bir süre O’Reilly Media‘da çalışmış. Serbest bir çalışma döneminin ardından proje yönetimi yazılımı geliştirmek üzere kurduğu Pyra Labs adlı şirketi 2003′te Google’a satarak Blogger’ın temelini atmış.

Blogger için 5.5 yıl çalıştığını söyleyen Williams, gezegenin en iyi 10 web işinden birini çıkarmaktan gurur duyduğunu söylüyor ve devam ediyor..

Evan Williams’ın Twitter kariyeri de 5 yıl kadar olmuş. Halen sık sık Twitter ekibiyle görüştüğünü söyleyen girişimci, ilk dönemlerde ilgilendiği Odeo adlı podcasting şirketinden de bahsetmiş. Williams, iki yıl boyunca yürüttüğü yönetim kurulu başkanlığı göreviyle de ciddi bir yük taşıdığını söylemiş. Daha önce NY Times da uzun bir yazıyla bu dönemi ve görevini Costolo’ya bıraktığını değerlendirmişti. Williams’ın iyi bir yönetici olamadığına dair görüşlere karşılık, doğru zamanda geri çekilmesini bilen mükemmel bir girişimci olduğu da dile getiriliyor.

Bir süre geri çekildiği Twitter ile yeniden içe içe olduğunu söyleyen Williams, ortadan kaybolmayacağını ve Twitter’ın daha büyük ve daha etkili olduğunu söylüyor. Diğer yandan Twitter’ı güvenli ellere bıraktığını söyleyen 2 yıldızlı girişimci yeni fırsatların değerlendirilmeyi beklediğinden ve çalışmaktan memnun olduğu kişiler olduğundan bahsetmiş.

3. defa çok iyi bir işe imza atabileceğini sorgulayan Ev, Biz Stone’un “Yaratıcılık yenilenebilir bir kaynaktır.” sözüyle de iddialı olduğunu göstermiş.

Başarılı işler genellikle iyi fikirler üzerinde çok çalışıldığında ve iyi bağlantılar sayesinde ortaya çıkıyor. Sanırım Ev’in de bu potansiyele sahip olduğunu söyleyebiliriz. Kitleleri etkileyecek yeni bir girişime adım atıp atmayacağını ise zaman içinde göreceğiz.

Görsel Kaynak: Cnet

Bu yazı Fırat DEMİREL tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Twitter üzerinde büyüyen uygulama dünyası onun daha aktif kullanılabilmesini sağladı. Ancak sadece Twitter’a hizmet veren bu uygulamalardan ziyade çoklu servis entegrasyonu olan uygulamalar daha fazla verimlilik getiriyor. Bunlardan biri olan Ping.fm bir çok kanaldan (web, sms, mobil, desktop..) erişebileceğiniz tek hesap üzerinden onlarca servise durum güncellemesi veya paylaşım yapmanıza imkan tanıyor.

Firefox eklentisini kullanmanın oldukça verimli olacağı servis ile blogunuza yazı veya Flickr’a fotoğraf da gönderebilirsiniz. Ping.fm’e ekleyebileceğiniz servisler arasında Facebook, Twitter, LinkedIn, MySpace ve Friendfeed’den, Posterous, Tumblr, Ning, Blogger, Hi5 ve WordPress’e kadar çok geniş bir yelpaze var. Bu da sosyal medyada marka hesaplarını tek bir noktadan güncellemek için oldukça etkili.

iPhone, iPod Touch, WAP ve SMS’e varan mobil iletişim kanalları, anlık mesajlaşma (IM) ve 3. parti uygulamalarla entegrasyonu ile geniş erişim ağı oluşturan Ping.fm’i kullanmak oldukça basit. Profilinize eklediğiniz servislerin tümünde bir kaç tık ile aynı içeriği paylaşabileceğiniz gibi gruplama yaparak paylaşımlarınızı özelleştirme imkanınız da var.

Tamamen ücretsiz olan servis Twitter uygulamaları arasında da yükselişte ve Twitter’dan bilgi filtrelemesi yapan  Seesmic tarafından satın alınmış durumda. Ping.fm kendi teknolojisini Seesmic’i geliştirmek için kullanacak olsa da online hesap yönetimi anlamında kendi yolunda başarılı bir servis olarak kalmaya devam edecek.

Bu yazı Fırat DEMİREL tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Ücretsiz Blog Servislerini Kullanın

Blog servislerin sayısı gün geçtikçe artarken yeni servislere nazaran daha eski olanlar çok daha esnek ve özelleştirilebilen bir yapıya doğru gidiyor. Genel olarak ücretsiz olarak sunulan bu servislerin ücretli versiyonları da bulunmakta ancak özellikle blog yazmaya yeni başlayacaklar için doğru bir seçenek olmadığını söyleyebilirim.

Kullanabileceğiniz blog servislerini sayacak olursak tabi ki ilk başta aklımıza Google’ın sahip olduğu Blogger geliyor. Blogger, dünyanın en büyük ücretsiz blog servisi olarak milyonlarca bloga ev sahipliği yapıyor. Sürekli geliştirilen yazılımıyla artık blogun hemen her tarafında özelleştirmeler yapılabiliyor. Dünyanın en çok kullanılan blog yazılımı olan WordPress‘i de WordPress.com adresinden hiç bir kurulum yapmadan kullanmak mümkün. WordPress’i yazının devamında detaylı olarak anlatacağım.

Blogger, Blogcu, Azbuz, Bloggum

Ücretsiz blog servisleri konusunda Türk girişimleri de yok değil. Nokta‘nın sahibi olduğu Blogcu, ekolay‘ın Azbuz‘u ve iki arkadaş tarafından kurulan ve yükselişi devam ederken mahkeme kararıyla Türkiye’den erişime engellenen ve halen engellemesi devam eden Bloggum, bu yarışta önde gelen servis sağlayıcılar olarak sayılıyorlar.

Yukarıda saydığım seçenekler arasından birini seçmenizin ardından, basit bir üyelik formu doldurduktan sonra hemen blog yazmaya başlayabilirsiniz. Ücretsiz blog servisleri hızlı bir başlangıç yapmak için çok uygun olsa da ileriki dönemlerde daha profesyonel blogculuğa adım attığınızda karşınıza bazı sınırlamalar çıkartabilirler.

Kendi Blogunuzu Kendiniz Kurun ve Yönetin

İkinci seçeneğimizin olarak blogumuzu kendimiz yönetebiliriz. Bu seçeneği seçecek olarak teknik olarak birçok konuyla uğraşmaları gerekeceğini bilmeliler. İşe ilk önce bir alan adı ve barındırma hizmeti satın almalıyız. Alan adı (domain) servisi yıllık olarak sağlandığı için en az bir yıllık kayıt yaptırmalısınız. Fiyatlar ise genelde 6 ile 10 dolar arasında oynamaktadır. Barındırma hizmeti (hosting) konusunda ise yerli ve yabancı çok çeşitli servis sağlayacılar mevcut. Kurumsal kimliği olan ve sizi yarı yolda bırakmayacak bir şirketi seçmek çok önemli. İlk başlarken küçük bir paketle başlanarak, daha sonra ihtiyaç oldukça hosting paketini büyütmek en mantıklı seçim olacaktır.

WordPress, MovableType, Drupal

Alan adı ve barındırma işlerini hallettikten sonra bir blog yazılımını kurmamız gerekiyor. Blog yazılımı olarak hem ülkemiz blogosferinde hem de dünyada en çok kullanılan yazılım; WordPress. Açık kaynaklı bir yazılım olan WordPress üzerinde istenildiğini gibi geliştirme yapılabilmesiyle sürekli gelişen ve her ihtiyacımızı karşılayabilecek bir hale geldi.

WordPress dışında Movable Type ve Drupal’de kullanılabilecek yazılımlar olarak öne çıkıyor. MovableType, Six Apart‘ın ilk sürümünü 2001 yılında çıkardığı ve ücretli olarak sunduğu bir yazılımdı. Geçen yıllara ve WordPress’in güçlenmesiyle pazarı tamamen kaybetmemek için Six Apart tarafından 2007′de ücretsiz olarak sunulmaya başlandı. Yıllar geçse de özellikle ülkemizde MovableType ciddi bir kullanıcı kitlesine ulaşamadı.

Drupal ise aslına bakarsanız bir blog yazılımı değildir. İçerik yönetim yazılımı (CMS) olarak kendini tanıtan Drupal, bir takım özelleştirmeler ile blog olarakta kullanılabiliyor. Ancak diğerlerine göre daha fazla teknik uğraş gerektiriyor.

Tabi ki internette bilmediğimiz pek çok blog yazılımı mevcut ancak öne çıkanlar bunlar. WordPress bunlar arasında en rahat edeceğiniz ve en rahat Türkçe yardım bulabileceğiniz olarak öne çıkıyor. Türk blogosferinde WordPress konusunda uzman çok sayıda blog yazarı yıllardan beri WordPress ile ilgili yazılar yayınlıyorlar. Bizim de tüm Webrazzi sitelerinde kullandığımız altyapı olan WordPress’e Blograzzi’de çokça yer vereceğiz.

Sonuç

Seçeceğiniz blog altyapısı rahat etmeniz açısından çok önemli olacaktır. Teknik tarafım hiç yoktur, böyle şeylerle uğraşmaya zamanım olmadığı gibi parada ayırmak istemiyorum diyorsanız ücretsiz bir blog servisi kullanmanız en doğrusu olacaktır. Ancak internet sayfalarından birazda olsa anlıyor ve kendinizi geliştirmek istiyor hatta blog yazarlığını ileride profesyonel meslek olarak yapabileceğinizi düşünüyorsanız, kendi blogunuzu yönetmeniz ve bu konuda deneyim kazanmanız size çok faydalı deneyimler kazandıracaktır. Tabi ki ziyaretçi sayılarınız arttıkça barındırma masraflarınızında artması muhtemel. Bunun gibi birçok farklı durumu göz önüne alarak kullanacağınız blog altyapısına karar vermelisiniz.

Bu yazı Ali Altuğ Koca tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Admin tarafındaki “Business Theme Ayarları” sayfasından tasarımın arkaplan rengini, meta keyword ve description değerlerini değiştirmek mümkün. Sinan Ata’nın Webrazzi‘ye jesti olarak yan menüye iliştirilmiş Webrazzi yazılarının listelendiği menüyü de aynı sayfadan açıp kapatmak mümkün.

Sade ve temiz görüntüsüyle özellikle şirket blogları için uygun olan temayı buradan görebilirsiniz. WordPress versiyonunu buradan, Blogger versiyonunu ise buradan indirebilirsiniz.

Demo | WordPress versiyonu indirin | Blogger versiyonunu indirin

Bu yazı Ali Altuğ Koca tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Blog kavramının geçmişine gittiğimizde ilk olarak web günlüğü adıyla 1994 yılında bazı gazeteciler ve öğrenciler tarafından kullanıldıklarını görüyoruz. Blogculuğunun asıl yükselişi ise 1999 yılına denk geliyor, tabi ki bu yükselişte Blogger’un büyük payı var.

Seneler geçse de ücretsiz yapısını halen sürdüren servis yıllar içinde büyük gelişim gösterdi. Yıllar geçmesine rağmen hiç yazılım bilgisi olmayan ve alan adı, barındırma gibi işlerle uğraşmak istemeyenlerin ilk tercihi olarak kaldı.

Nice 10 yıllara Blogger!

Bu yazı Ali Altuğ Koca tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

YouTube‘un ülkemizde erişiminin engellenmesinin üzerinden aylar geçti hatta yıllar geçmek üzere. Konunun üzeri öyle bir örtüldü ki aylardır kimse bununla ilgili iki satır yazmış değil. Bu durum beni biraz tedirgin ediyor. Hafıza sorunu çeken bir toplum olduğumuzdan dolayı ülkemizdeki YouTube dahil olmak üzere engelli olan bilimum siteleri ve bize kaybettirdiklerini biraz hatırlatmak ve hatırlamak istedim.

Konuyu aslında kısaca bizim açımızdan, yani Webrazzi açısından, nasıl problemler yarattığı üzerine değerlendirmek istiyorum. YouTube’un engelli olmasından dolayı Webrazzi.TV‘yi Vimeo üzerinden yayınlıyoruz. Eğer YouTube engellenmiş olmasaydı işimiz çok daha kolay olmasının yanında teknik olarak da yapabileceklerimiz çok daha üst düzeyde olurdu. Hatta esneklik sayesinde sadece Webrazzi.TV yani biz değil, tüm Türk internet girişimcileri dünyanın en popüler video sitesini aktif olarak yeri geldiğinde uygulamaları üzerinde kullanabilirlerdi.

Tüm dünya önemli videoları YouTube üzerinden paylaşıyor. Bizim bu tür değerli içerikleri okuyucularımızla paylaşmamız ya imkânsız ya da fazlasıyla zor oluyor. Örnek olarak Sprint’in Twitter’ın nasıl günlük yaşama girmeye hazırlandığını da gösteren şu harika reklamını tüm Webrazzi okuyucuları ile paylaşmak isterdim. Hatta bunu embed kodu ile Webrazzi.TV’ye eklemek isterdim. Ancak bunu yapabilmem için videoyu YouTube’dan indirip Vimeo’ya göndermem lazım, ki Vimeo reklam yayınına izin vermiyor, sadece kullanıcıların yarattığı videoları yayınlatıyor.

UStream.TV ve Justin.TV engeli de başka bir konu. Ülkemizde birbirinden değerli organizasyonlar ve etkinlikler yapılıyor. Bu etkinlikler söz konusu servisler üzerinden son derece kolay olarak tüm dünya ile paylaşılabilir. Ancak malesef her iki servis de ülkemizde engelli. Çünkü birileri Lig TV maçlarını oradan yayınladığı için telif hakkı ihlali oluşmuş. Engellendiğinde sorun aşılmış oluyor sanki… İstenildiği takdirde bir proxy kurulur, UStream arkasına alınır ve her an IP ve alan adı değiştirilerek her türlü yayın yapılabilir. Örnek olarak Fizy.org’u düşünebilirsiniz. YouTube videolarından şarkı dinletiliyor ve bu içerikler sistem üzerindeki proxy’den veriliyor.

Webrazzi.TV için UStream kullanarak dönemsel olarak ofisimizden ya da bulunduğumuz alternatif mekanlardan canlı yayın yapmayı planlıyorduk. Ancak servisin kapalı olması ve ülkemizde de böyle bir servisin olmaması sebebiyle planlar suya düştü. Şu an elimizde alternatif olarak Qik var, ancak tabi aynı tadı vermiyor. Şimdi birileri çıkıp biz yayınlarız canlı olarak diyebilir, ama benim istediğim deveye hendek atlatmak değil. Tüm dünyanın kullandığı basit ötesi servislerle kendi işim için kolaylıkla değer yaratmak…

Amerikan başkanı Barack Obama iki gün boyunca ülkemizdeydi. Bu süreçte “Beyaz Saray” resmi blogu üzerinden sürekli güncelleme yaparken, gençlerle yapılan toplantının yayını için popüler sosyal ağlarla iletişime geçildi. Ülkenin pazarlama alanında sergilediği bu mükemmel model ve Amerika’nın imajı için çizilen resim başarılı bir şekilde tüm dünyayla paylaşıldı. Gençlerle yapılan toplantı birçok kesimden büyük alkış aldı ve bütün basında gündeme oturdu. Acaba Obama’nın orada oturan gençlerin internet özgürlüklerinin kısıtlı olduğundan haberi var mıydı? Ya da acaba bu tür canlı yayınlarda bu yönde bir soru sorulsaydı kaç gün sonra konuyla ilgili aksiyon alınırdı?

Sözü çok fazla uzatmak istemiyorum. Biz unutkanızdır, üzerine bir örtü sereriz ve konuyu açmayız. Nasıl olsa KTunnel, VTunnel ve alfabenin bilimum Tunnel’ları mevcut ve isteyen YouTube’a girebiliyor – “Ben girebiliyorum siz de girin!”

Ancak böyle olmamalı. İnternet yerel bir yapı değildir. İşe yarayan, değer yaratan ve başarılı bir servis sadece bulunduğu coğrafya için geçerli olup, Türkiye için bunun alternatifi planlanmamalıdır. Bugün İzlesene.com‘un baş rakibi YouTube.com’dur, aynı şekilde Blogcu.com‘un baş rakipleri WordPress ve Blogger.com‘dur. Ülkemizdeki reklam ağları ReklamStore, AdTech, AdNet, AdKlik, AdHood‘un baş rakibinin Google AdWords/AdSense olduğu gibi…,

Global pazarların kendisini en yoğun gösterdiği internette, bu tür araçlara/servislere ulaşamamak ya da ulaşmak için çırpınmak bizler için global pazarlarda rekabette dezavantaj yaratmaktadır. Türkiye’nin ulusal başarılar elde edebileceği en önemli mecra olan internette önü içinde bulunduğumuz fırsat döneminde, hazır tren kaçmamışken tıkanmamalıdır.

Yukarıda verdiğim ve Webrazzi olarak bizi etkileyen örnekler çoğaltılabilir. Ben şu gün içinde aklıma gelen, günlük iş temposu içinde canımı sıkan birkaç küçük örneği paylaşmak istedim.

Sizlerin ülkemizde engelli olan servislerden dolayı yaşadığınız problemler ya da önünüzü tıkayan durumlar var mı? Varsa lütfen paylaşın.

Ayrıca YouTube’un Türkiye’de 1 yılı aşan süredir engelli olduğunu ve bugüne kadar kaç kere internet engellemelerine karşı harekete geçildiyse sonunun herzaman sonuçsuzlukla bittiğini de mümkünse unutmayın!

Görsel Kaynak: zabno

Bu yazı Arda Kutsal tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Her ortamda reklam dışında gelir modeli kurgulamak gerekiyor diye bağıran bizler ve birçoğumuz, bu kriz döneminde gördük ki aslında reklam modelinde çalışan girişimlerin çoğu satış odaklı çalışan şirketlere kıyasla çok daha dertsiz bir dönem geçiriyor.

Bu konuyu yani iş modelleri üzerine analiz yapmayı şimdilik bir başka yazıya bırakalım ve bunun yerine kriz dönemlerinin girişimci ve yatırımcılar için internet pazarında nasıl bir ortam oluşturduğuna bakacağımız analizimize dönelim.

2009 yılı değerlendirmesi: Ekonomik krizler girişimciler için fırsat mıdır?

Bu analiz Crenvo bünyesinde yaptığımız çalışmaların bir yansımasıdır ve detaylara saplanmadan geneli göstermek için bir tür özet niteliğindedir.

Webrazzi okuyucularının çoğu Amerika’da 2000 yılı sonlarında başlayıp 2001 yılı sonunda internet sektörünü vuran krizi ve bu dönemde yok olan web girişimlerini bilirler. Şişen internet pazarının oluşan krizle nasıl önemli şirketleri ortadan kaldırdığını ve bu dönemden küçük sıyrıklarla kurtulan şirketlerin neler yaptıklarını pazarı özünden inceleyenler bileceklerdir.

Küresel Ekonomik Kriz ve 2009

Bugün kalkıp da 2009 yılı için kesin ekonomik öngörülerde bulunmak gerçekten yapılabilecek en anlamsız ve gerçek dışı davranış olacaktır. Dünyanın önde gelen ekonomistlerinin bile şaşkınlıkla inceledikleri krize söyleyecekleri sözleri kalmamışken bizim kalkıp 2009′da şöyle olur, sonra kriz burada böyle olur dememiz uydurmanın ötesine geçemez.

Hali hazırda kabul gören ve tek bildiğimiz şey şu ki, 2009 yılı Türkiye açısından bir büyüme hedefi ortaya koymuyor ve özellikle yılın ilk 6 ayı tedirgin bir bekleyişi beraberinde getiriyor.

Bu sebeple yapılabilecek en doğru davranış geçmiş tecrübelerden yola çıkarak dönemi analiz etmek olacaktır.

Web 2.0 ne zaman doğdu?

Web 2.0 teriminin 2005 yılının sonlarında hayatımıza girdiğini biliyoruz ancak o dönemlerin ve haliyle günümüzün popüler Web 2.0 uygulamalarının birçoğunun temelleri aslında bu dönemin öncesinde atılmıştı.

Hemen aklımıza ilk gelen Web 2.0 girişimlerini düşünelim.

Flickr, Del.icio.us, LinkedIn, MySpace, Bloglines, Second Life, Facebook, YouTube ve diğerleri…

Bu girişimler ne zaman hayata geçirilmişti?

Flickr – Ocak 2004, Del.icio.us – Kasım 2003, LinkedIn – Mayıs 2003, MySpace – Ağustos 2003, Bloglines – Haziran 2003, Second Life – Haziran 2003, Facebook – Şubat 2004, YouTube – Eylül 2005.

Tim O’Reilly‘nin “Web 2.0 Nedir?” (What is Web 2.0 ?) isimli yazısını herhalde bilmeyen kalmamıştır. Söz konusu yazıda sürekli kullandığı ve Web 1.0 ile Web 2.0′ın farkını anlattığı bir karşılaştırma vardır.

Burada sözü edilen Web 2.0 ürünlerini de kapsamımıza alalım. Google Adsense – Haziran 2003, BitTorrent – Eylül 2003, Napster – Mayıs 1999, Wikipedia – Ocak 2001.

Web 2.0 dönemini genellikle blogların hayatımıza girmesi ile eşleştirmemiz durumu da vardır. Kaldı ki yukarıdaki karşılaştırmada da kişisel web sitelerinden bloglara geçiş gösterilmektedir. Bunun için de blog kültürünü hayatımıza sokan Six Apart, Blogger ve WordPress‘i de analizimize dahil ediyoruz. Six Apart – Eylül 2001, Blogger.com – Ağustos 1999 ve WordPress – 2003 yılında kurulmuş girişimler.

Analizi biraz daha genişletip yakından tanıdığımız başka girişimleri de dahil edelim. Mesela XING – Ağustos 2003, Last.FM – Ocak 2002, Digg – Ekim 2004.

Web balonunun patlaması ve Amerika’nın 2001 krizi

Web 1.0′ın sonunu getirdiği şeklinde yorumlanan 2001 krizine geri dönelim. Acaba söz konusu dönemin etkisi ne kadar sürmüş? Bunun için NASDAQ’ın 1994 – 2008 (günümüze kadar) yılları arası tüm kapanış değerlerini topladık ve aşağıdaki grafiği oluşturduk.

Grafikten de görebileceğiniz gibi borsanın en düşük dönemleri 2002 yılı sonu ve 2003 başına denk geliyor. 2003 yılının ilk çeyreğinden sonra ise yükseliş başlıyor. Devamında Web 2.0 konuşmaya başladığımız ve yeni bir dönemin hayatımıza girdiği süreçte ise yükseliş devam ediyor ve 2007 yılı Ekim ayında yine tavan yapıp düşüşe geçiyor. Devamında 2008 yılı başlarında yükselişler oluyor ancak Ağustos 2008′den itibaren borsa kontrolü kaybediyor.

Web 2.0′ın öncü girişimlerine geri dönelim.

Analizimizde günümüzün ve dönemin 18 farklı web girişimini değerlendirmeye aldık. Söz konusu girişimlerin her biri de “Web 2.0 Nedir?” çalışmalarında hepimizin adını andığımız girişimlerdir.

Dikkat ederseniz girişimlerin çoğunun hayata geçirilme dönemi 2003 ve 2004 yılları. Bu analizde çok fazla detaya girmeyeceğimi belirtmiştim, bu sebeple girişimlerin pazara kattığı ekonomik değer ve yarattığı etki bazında inceleyip yıllar bazında oluşturduğumuz detaylı sonuçlara girmiyorum.

Çok genel hatlarıyla yıl bazında girişimlerin hayata geçirilmesini grafiğe dökecek olursa şöyle bir tablo karşımıza çıkıyor.

Söz konusu web girişimlerinin teknolojik altyapı ve inovatif değerlerini göz önüne alacak olursanız her birinin ortalama 6 ay ile 12 arası bir geliştirme sürelerinin olduğunu düşünebilir ve kuruluş dönemlerini bu bakış açısıyla tekrar değerlendirebilirsiniz.

Karşımıza çıkan durum gösteriyor ki, günümüzün popüler girişimleri, ki bu girişimlerin büyük bölümü ya inanılmaz seviyelerde yatırım aldılar ve yollarına devam ediyorlar, ya da önemli şirketler tarafından satın alındılar, krizin ekonomik anlamda en derin olduğu aşamada, yani ekonominin dibe vurduğu noktada, çalışmalarına başlamışlardı ve tam da o dönemde girişimler hayata geçirilmişti.

Kriz döneminin en acılı aşamasında yoğunlaşılan ve devamında hayata geçirilen bu girişimlerin arasından satın alınanlara örnek vermem gerekirse; Del.icio.us Aralık 2005′de Yahoo! tarafından satın alındı, Flickr Mart 2005′de Yahoo! tarafından satın alındı, YouTube Ekim 2006′da Google tarafından satın alındı, Blogger.com Şubat 2003′de Google tarafından satın alındı, MySpace Temmuz 2005′de Fox Interactive tarafından satın alındı, Last.FM Mayıs 2007′de CBS tarafından satın alındı, Bloglines Şubat 2005′de Ask.com tarafından satın alındı…

Hepsinin ortak özelliği inovatif ürünler olmaları ve bireysel girişimciler tarafından hayata geçirilmiş olmalarıydı.

Kriz dönemlerinde inovasyonun getireceği başarı üzerine bugünlerde birçok kaynakta makaleler okuyabilirsiniz. Şirketlerin inovasyon ile bu dönemi atlatabileceği ve devamında yaratacakları değeri fırsata dönüştürebilecekleri konuşulur. Bu durumun geçmişte önemli bir örneği olarak Web 2.0 döneminin başlangıcı göz önüne alınmalıdır.

Web 2.0 terimini hayatımıza sokan ve bu dönemin mihenk taşları olarak gördüğümüz girişimlerin dibe vurduğu ve yükselişe geçtiği dönemlerde hayata geçirilmiş olması bir şans mıdır yoksa inovasyonun hem girşimcisine hem de pazara kattığı bir değer midir orası tamamen ayrı bir analiz konusu. Ancak şunu görüyoruz ki önümüzdeki dönem yani 2009 yılı inovatif ürünleri, hayatımızı değiştirecek, internet kullanım alışkanlıklarımıza yön verecek girişimleri hayata geçirmek için büyük önem teşkil etmektedir.

2009 yılı içinde başlanan inovatif girişimlerin büyük olasılıkla 2010 yılının yıldızları olması ve ekonominin düzlüğe çıktığı noktada girişimci ve yatırımcısına değer kazandırması muhtemeldir.

Bu sebeple 2009 yılı internet girişimcileri için doğru değerlendirilmesi ve çalışmaların filizlenmesi gereken bir dönemdir. Bir tür kuluçka dönemi gibi düşünüp hayatımızı değiştirecek girişimlere adım atmak için önemli bir fırsattır.

Peki, hangi alanlar 2009 yılı için fırsat ve trend olarak değerlendirilmektedir. Bu konudaki görüşlerimizi bir sonraki yazıda paylaşıyor olacağız.

Bu yazı Arda Kutsal tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Şu an için sitenin girişinde herhangi bir karar açıklaması bulunmuyor ve sadece klasik “Bu siteye erişim mahkeme kararıyla engellenmiştir” yazısı bulunuyor.

Bu yazı Arda Kutsal tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Blogger.com‘da uzun süredir beklediğimiz güncelleme için geri sayım başladı ve site BETA yayınını açtı.

Kullananlar bilecektir, Blogger.com 2003 yılında Google tarafından satın alınmış ve özellikleri anlamında günümüze kadar çok büyük bir değişim ve gelişim göstermemişti.

Ancak bugün Blogger BETA‘ya baktığımızda rakipleri ile arasındaki farkı kapatmış ve bundan böyle kullanıcılarını daha mutlu edecekmiş gibi görünüyor diyebiliriz.

Servisin yeni özelliklerine baktığımızda ilk göze çarpan uzun süredir zaten olması gereken ama nedense gecikmiş bir yaklaşım olan Google hesabınızla giriş yapabiliyor olmanız.

Diğer tüm Google servislerinde olduğu gibi artık Blogger.com‘da da mevcut Google hesabınızla yeni blog oluşturabilir yada mevcut blogunuzu güncelleyebilirsiniz.

Bir diğer önemli özellik, yazı yayınlama esnasındaki sinir bozucu bekleme süresinin artık olmayışı. Bundan böyle yazdığınız yazılar anında blogunuzda görüntülenebiliyor olacak.

Blogger BETA ile kontrol panelinizde de değişiklikler olmuş. Blogunuzda olup biteni çok daha kolay takip edebilmeniz için yapılan değişiklikler kullanıcıların hoşuna gidecek gibi gözüküyor.

Yorumlar oldum olası Blogger.com‘un problemiydi artık bu konuda da çözümler mevcut ancak bana göre çok daha önemlisi artık Blooger.com‘daki blogunuza yapılan yorumların da RSS kaynaklarını yayınlayabiliyor olmanız. Ayrıca hem yorumlarda hemde yazılarda RSS 2.0 ve Atom 1.0 standartları da desteklenir olmuş.

Blogger BETA teknik yeniliklerin yanında yepyeni temalarıyla da sıkıcı görüntüsünden kurtuluyor. Yeni versiyon ile kullanıma açılacak olan farklı temalar birçok blogun bu yeni temalar sayesinde kendisini yenilemesini sağlayacaktır.

Kendinize, arkadaşlarınıza yada ailenize özel bloglar oluşturmanız da bu yeni versiyonda düşünülmüş. Sadece belirlediğiniz kişilerin giriş yapabilmesine imkan tanıyan bu özel (Private) bloglar sayesinde farklı kullanım alanları yaratılmış olacak.

Ve son olarak sürükle bırak ile blog tasarımınızı düzenleyebiliyor olacağınızı ve en güzeli artık yeni sayfa ekleme özelliğinin olduğunu bildirmek isterim.

WordPress kullanıcılarının rahatlıkla kullandıkları bu yeni sayfa ekleme özelliği Blogger.com kullanıcılarına uzak bir kavramdı, ancak yeni versiyon bu eksikliği de gidermiş.

Blog dünyasındaki hızlı kullanıcı artışı sürdükçe rekabetin her geçen gün kızışacağı şüphesiz. Ama benim asıl merak ettiğim yeni Blogger.com ile Google acaba hangi ek servisleri entegre etmeyi planlıyor? Çünkü eskiden Google AdSense‘den ileri gidemiyordu.

Unutmadan Blogger BETA‘ya bu linkten ulaşabilirsiniz.

Bu yazı Arda Kutsal tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.