Ajanslar tarafından hazırlanan en iyi B2C uygulamasını Yemeksepeti uygulaması kazandı. Uygulamayı geliştiren şirketse daha önce size bahsettiğimiz yerli teknoloji şirketimiz tmob.

Atlas Jet için geliştirdiği ilk Blackberry uygulamasıyla da ödül kazanan tmob’un Amsterdam Key Account Manager’ı Arek Kayhan ile Amsterdam’da görüştük ve şirketin şimdiye kadar şimdi kadar 7 Blackberry uygulaması geliştirdiğini öğrendik.

Arek Kayhan, Yemek Sepeti uygulamasının tamamen İstanbul ofisi tarafından geliştirildiğini, Blackberry Bold ve Blackberry Curve cihazları için etkin bir uygulama olduğunu ve tmob’un Blackberry tarafındaki deneyimiyle iyi bir uygulama geliştirdiklerini söyledi.

BlackBerry Developer Challenge’da en verimli şirket uygulamasını MDC Mobile Data Collection (Gulliver), BlackBerry WebWorks platform ile en iyi web site dönüşümü ödülünü Salzburger Nachrichten Mobil (Salzburger Nachrichten), Super App karakterini en yaratıcı şekilde kullanan uygulama ödülünü InStyle.de (ISEC7), en iyii ödeme ve/veya reklam servisini kullanan servis ödülünü Bellshare, bir öğrenci veya akademisyen tarafından geliştirilen en iddialı (compelling) uygulama ödülünü ise Polar Slide (Dustyroom) kazandı.

Bu yazı Fırat DEMİREL tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Crieo Almanya Genel Müdürü Robert Lang ile sundukları hizmet ve e-ticaret pazarı üzerine konuştuk.

Fırat Demirel: Mr. Lang, bize Criteo ve kendinizden biraz daha bahsedebilir misiniz?

Robert Lang: Merhaba! Criteo 2005 yılında Paris’te kurulan, kişiselleştirilmiş yeniden hedefleme (retargeting) çözümleri alanında 20 ülkede piyasa lideri bir şirket. Online işlem yapan her türden web sitesinin arama bütçelerini dönüştürme konusunda uzmanız ve e-ticaret, seyahat, ilan ve diğer sektörlerden 1700′ün üzerinde müşterimiz bulunmakta.

Ben de Criteo’nun Orta Avrupa Başkanıyım ve 2010 yılında kurulan Criteo Almanya’nın Genel Müdürü olarak görev alıyorum. Geçtiğimiz yıl organizasyonumuzu Doğu Avrupa’daki piyasalara yaymaya başladık ve buna Türkiye’de işlerimizi büyütmek için çok çalışan ekibimiz de dahil. İstanbul’da Ekim ayında gerçekleşen Webrazzi Konferansı ile Türkiye’yi ilk defa ziyaret etme fırsatını elde ettik ve inanılmaz bir deneyim yaşadık. Türkiye internet sektörünün önemli isimleriyle tanışmak gerçekten çok güzeldi ve o zamandan beri işlerimiz büyüyor.

FD: Criteo’nun tam olarak nasıl çalıştığını anlatır mısınız?

RL: Criteo her gün satın alma işlemini tamamlamadan müşterilerimizin web sitelerinden ayrılan insanlara uygun reklamlar sunarak yüksek kaliteye sahip milyonlarca müşteri adayı yaratıyor. Criteo’nun başarısı tamamen tıklama sonrası performansla ölçülüyor. Criteo; kapsamlı ve gerçek zamanlı teklif verme araçları, anahtar sözcük seviyesinde optimizasyon ve hatta şirket içi bir yaratım stüdyosunu da içeren, anahtar teslim tıklama başına ödeme modeli sunuyor.

FD: 2005 yılında e-ticaret siteleri için performans yeniden hedeflemeyi kullanmaya nasıl karar verildi?

RL: Aslında Criteo 2005 yılında performans yeniden hedefleme çözümlerini sunmayı hedeflemiyordu. Criteo’nun şirket olarak asıl amacı, e-ticaret siteleri için SaaS (Hizmet olarak Yazılım) olarak site üzerinde ürün tavsiye motoru sunmaktı. Ancak 2008 yılında, Criteo ürün tavsiyelerini e-ticaret sitelerinin de ötesine taşıyarak popüler blogların benzer diğer bloglara taşınmasında sıçrama tahtası görevi gören yeniden hedefleme teknolojisini ilk olarak kurdu.

Nispeten daha düşük bir profil çizen bu sistemin, ekibin teknolojisini test etme, düzeltme ve optimize etmesi için iyi bir yol olduğunu gördük. Ticari ürünümüz 2008 yılında Fransız piyasasına çıktığında müthiş bir başarı yakaladı. O tarihten bu yana tüm kaynaklarımızı ekibimizin, ürünün, teknolojinin geliştirilmesi ve Criteo’nun hizmetlerinin uluslararası mecrada sunulması için kullanıyoruz.

FD: Teknolojinizin diğer yeniden hedefleme hizmetlerinden farkı nedir? Criteo’dan “dikey” yeniden hedefleme hizmeti olarak bahsedebilir miyiz?

RL: Criteo’yu diğerlerinden ayıran unsur, teknolojiye yönelik büyük tutkumuz ve binlerce küçük ayrıntıyı her gün optimize etmemiz. Tüm şirketin odaklandığı tek bir nokta var: en ilgili reklamı, doğru kişiye ve doğru zamanda sunmak. Bunu yapmanın yöntemlerinden biri, daha önce, yani yeniden hedeflemeden önce siteye giren kullanıcılarla iletişime geçmek. Diğer oyuncuların çoğundan farklı olmamızı sağlayan birkaç temel etken var:

• Davranışla ilgili elimizdeki verileri akıllıca kullanmak.

• Müşterilerimize, bütçelerini farklı ürün veya coğrafi segmentlerin tümünde karlılık hedeflerine ulaşabilecekleri şekilde yönetmelerini sağlayacak bir platform sağlamak.

• Kullanıcılara ulaşabilmek ve bire bir değerlendirme yoluyla hangi reklamı ne zaman ve nerede yerleştirmeyi belirlemek.

• Müşterilerimiz için doğru kullanıcıların web sitesine geri gelmelerini sağlamak.

Kısaca, arama yönteminden daha iyi veya aynı performansı sergileyen, en büyük ve ölçeklendirilebilir online pazarlama kanallarından birini yaratmış bulunuyoruz. Bu kulağa biraz klişe gibi gelebilir ama bu kadar çok sayıda müşteri kazanabilmemizin ve müşterilerimizin yüzde 95’inden fazlasının tekrar eden müşterilerimiz olmasının nedeni, bir yılda 100 müşterimizden yalnızca 5’ini kaybetmemiz.

FD: Sektörel bir ayrım yapıyor musunuz?

RL: Günümüzde e-ticaret bizim için önemli bir sektör ve müşterileri memnun etmek adına zorlu hedefler ortaya koyan büyük bir endüstri. Ancak teknolojimiz internette işlem yapılan tüm şirketlerin ihtiyaçlarına hitap ediyor. Bu nedenle seyahat, otomotiv, finans veya seri ilan gibi farklı endüstrilerden müşterilerimiz var.

Örneğin seyahat kategorisinde, müşterilerine o andaki seyahat planlamaları için yüksek oranda ilişkili hizmetler sunmalarını sağlıyoruz. Bu da hedefli tekliflerden çapraz ve ek ürün satışı ile son dakika fırsatlarına kadar uzanan geniş bir yelpazeyi kapsıyor.

FD: Online alıcıların satın alacakları ürüne karar vermeden önce aynı sitelere birçok defa girdiklerini biliyoruz. Criteo kullanıcıların daha hızlı karar vermelerine yardımcı oluyor mu?

RL: Ortalama olarak web sitesine giren kullanıcıların yüzde 95’i herhangi bir işlem yapmadan web sitesinden çıkıyor. Satın alım işlemlerinin devam etmemesinin pek çok farklı nedeni var, ancak şirketler bu işlemin tamamlanması ile oldukça ilgililer.

Bazen bu nedenler çok basit olabilir: kredi kartınız elinizin altında olmayabilir, çocuğunuz ağlıyor olabilir veya telefon çalabilir. Bu kullanıcıya daha sonra gördüğü ürünü ve diğer ürünleri göstererek satın alım yapmak üzere olduğunu hatırlatırız. Bu kullanıcılara çok yardımcı oluyor ve çok iyi sonuç alıyoruz.

Diğer yandan müşterilerimizin ek satış yapmalarına da yardımcı oluyoruz, örneğin bir kullanıcı bir ürünü aldığında, o ürünle uyumlu diğer ürünleri de tavsiye ediyoruz. Reklamlardaki tavsiyelerimiz üzerine satın alınan ürünlerin yüzde 50’den fazlası kullanıcıların siteye ilk girdiklerinde görmedikleri ürünler.

FD: Criteo’nun  20 milyon doları aşkın yatırımı almayı nasıl başardı? Bu parayı nasıl yönetiyorsunuz?

RL: Burada bahsettiğiniz, ARGE ve hizmetin sunulmasını desteklemek için çeşitli aşamalardan sonra şirkete dışarıdan aktarılan meblağ. Criteo lider konumunu korumak veya daha da ileriye taşımak ve uzun vadede başarı sergileyen bir şirket yaratmak için her zaman teknolojisine yatırım yaptı ve yapmaya devam edecektir.

Criteo aynı zamanda coğrafi sınırlarını genişletiyor. Geçtiğimiz üç yıl içinde 20 yeni piyasaya girdik. Bunu yapmamızı sağlayan toplam yatırım miktarını açıklayamıyorum. Ancak Criteo uzun bir süredir karlılık sağlayan bir şirketiz ve tüm kaynaklarımızı teknolojimizi ve uluslararası mecrada hizmetilerimizi sunmak için harcamaya devam ediyoruz.

FD: Artık Türkiye’de de hizmet veriyorsunuz. Ülkemizdeki internet piyasası ve e-ticaret piyasası hakkında ne düşünüyorsunuz?

RL: Türk internet ve e-ticaret piyasası dünyadaki en ilgi çekici ve en hızlı büyüyen piyasalardan biri. Bunun pek çok nedeni var.

Birincisi;  Türk internet kullanıcıları oldukça gençler ve yaklaşık dörtte üçü 34 yaşında veya daha genç. Teknolojiyle yakından ilgililer ve interneti yoğun bir şekilde kullanıyorlar. Ve Türklerin çoğu kredi kartı kullanıyor ve bu sayede online alışveriş yapabiliyorlar.

İkincisi; e-ticarete yönelik lojistik son yıllarda çok iyi bir hal aldı. Türkiye’de 48 saat içinde teslim alamayacağınız sipariş neredeyse yok.

Üçüncüsü: Türkiye’de girişimcilik sektörü gerçek bir patlama yaşıyor. Yatırım sermayesinin çoğu Türk internet ve e-ticaret sektörüne gidiyor. Sonuç olarak, bu faktörler başarılı e-ticaret ve dolayısıyla Criteo gibi e-ticaret oyuncularının daha hızlı büyümesine yardım eden şirketler için mükemmel şartlar sağlıyor.

FD: Sosyal medya internetin yeni çağı ve arama reklamcılığının dinamiklerini değiştiriyor. Sosyal medya işlerinizi daha mı kolaylaştırıyor? Yoksa zorlaştırıyor mu?

RL: Sosyal medya, yeni nesil e-ticaret modellerinde önemli bir itici kuvvet görevi görüyor. Teknolojimiz de arama reklamcılığının ötesine uzanıyor. Aslına bakılırsa, kullanıcıların müşteri web sitelerindeki davranışlarını analiz ediyor ve bunu diğer kullanıcıların davranışların edindiğimiz bilgilerle eşleştiriyor.

Böylece, kullanıcılara doğru ürünleri, doğru reklamlarla ve doğru zamanda gösterebiliyoruz. Bu tamamen bizim tavsiye algoritmamıza dayanıyor: “Belirli bir ürünle ilgilenen insanlar, şu ürünle de ilgilenir…” Bu sayede davranışsal bilgileri kullanarak reklamlarımızın uygunluğunu geliştiriyoruz. Bununla birlikte, hiçbir kişisel veriyi toplamıyor veya işlemiyoruz.

FD: Sizce online reklamcılığı neler bekliyor?

RL: Görüntülü reklamcılıktan bahsetmek gerekirse: tasarım ve performans öğelerini bir araya getirmek gittikçe önemli bir hal alıyor. Kısa süre öncesine kadar, “Yüksek performans istiyorsan çirkin olacaksın.” derlerdi. Ancak günümüzde performans görünümü bu şekilde işlemiyor. Banner reklamların dinamik ve kullanıcıya yüksek oranda uygun olması gerekiyor. Bizler hep bu noktaya odaklandık ve gelecekte de bunu geliştirmeye devam edeceğiz.

Bunun yanında görsel envanterlerinin artan bir şekilde platformlar aracılığıyla alınıp satıldığını görüyoruz. Bu platformlarda dünya çapındaki en büyük alıcılardan biri olmamızın yanı sıra, tüm ülkelerdeki yayıncılarla da çok yakın işbirliği içindeyiz. Müşterilerimizin çok geniş bütçeleri ile yayıncılara oldukça iyi CPM’ler ödememize izin veren bir teknolojimiz sayesinde her ülkeden en büyük yayıncılarla daha da fazla stratejik ilişki kurabiliyoruz.

FD: Yanıtlar için teşekkürler. Son olarak iletmek istediklerinizi alabiliriz.

RL: Vaktinizi ayırdığınız için teşekkür ederim. Türk internet ve e-ticaret piyasası çok hızlı ilerliyor ve bu etkileyici büyümenin bir parçası olmaktan dolayı çok mutluyuz. Sanırım yakın gelecekte Türk e-ticareti ile ilgili çok daha fazla duyum alacağız ve gelecek Webrazzi Summit için mutlaka geri geleceğiz.

Bu yazı Fırat DEMİREL tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

‘Şirketler için Facebook’  sloganıyla ilerleyen Swabr, genele açıldıktan sonra üye şirket, üniversite ve organizasyon sayısını 1000′e yükseltmiş. 70 farklı ülkeden üyesi olan Swabr’ın en çok kullanıldığı ülkeler sırasıyla Almanya, ABD ve Türkiye. Üyelerin yüzde 86′sı Avrupa kıtasından.

Bulut üzerinde konumlandırılan Swabr’ın 1000. üyesi Chicago’daki bir ilkögretim okulu oldu. Kullanıcı sayısı itibarıyla ilk sırada yer alan firmadan eklenmş kullanıcısı sayısı 76′ya çıkmış. Kullanıcılar sitede ortalama 6,32 dakika geçirmiş, 36 bin kez işlem (paylaşım, yorum, beğeni) yapmış.

Swabr’ın yöneticisi Uğur Tarlığ, gelinen noktadan memnun olduklarını ve projeyi daha ileri noktalara taşımak istediklerini ifade ediyor. Aşağıdaki istatistiklere baktığımda Swabr’ın hedefine uygun şekilde, daha çok proje/görev yönetimi yapan kitleler tarafından kullanıldığını düşünüyorum.

Karatahta 2.0 terimine hayat vermek isteyen Swabr elbette henüz bir Basecamp değil, ancak harcanan emeğin gelecek için umut verdiğini söyleyebiliriz.

Bu yazı Fırat DEMİREL tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Bunların bir kısmını  Dan Taylor’ın yazısında bulabilirsiniz. Ben de bunları aktarıp üzerine bir kaç ekleme yapmak ve sizlerden de fikir almak istiyorum.

1. Kendinizi anlatın: Dan Taylor’ın  ilk dikkat çektiği detay kim olduğunuzu ve ne iş yaptığınızı anlatmanız. Kişisel bir blog tutuyorsanız sosyal ağ profilleriniz bu işi görebilir ama kısaca kendinizi tanıtmanızda fayda var.

İş veya şirket bloglarında ise bu açıklama daha kapsamlı ama fazla uzun olmamalı. Girişimcilerin ‘hakkımızda’ sayfasında kendilerini tanıtması da dikkate alınması gereken bir detay olmalı.

2. Abonelik: Eğer blogunuzun arayüzü yeterince iyiyse blogunuzun en sıkı takipçileri doğrudan gelen ziyaretçiler olabilir. Ancak yine de RSS takipçilerinizle boy ölçüşemeyebilirler. Her ne kadar yazılarımızın kolayca kopyalanmasını sağlasa da, Webrazzi’nin RSS’inde yazılarımızın tamamını paylaşıyoruz ve RSS takipçilerimize önem veriyoruz.

RSS aboneliğinin yanına e-posta aboneliğini de eklemek lazım ancak e-posta üzerinde içerik okuma oranı için kefil olamam. Hele ki ürettiğiniz içerik sayısı fazlaysa blogunuza e-posta abonesi olmak isteyen kişi sayısı azalacaktır.  Bunun yerine kullanıcılarınızı sosyal ağ hesaplarınıza yönlendirebilirsiniz.

3. Sosyal paylaşım: Günümüz internet dünyasında kullanıcılar arası etkileşimi blogunuzun dışına taşıracak sosyal ağlar var. Bunun en güçlü örneği de Twitter. Sosyal ağları blogunuz için aktif olarak kullanmanız size beklemediğiniz şekilde katkı sağlayabilir. Tabii sosyal ağlarda gelecek tepkilere de açık olmanız gerekiyor. Çeşitli paylaşım seçenekleriyle kullanıcılarınızın işini kolaylaştırmayı da unutmayın.

4. Popüler içerikler: Güncel bir blogun popüler içeriklerinin en çok göz önünde olması da önemli. En çok yorumlanan yazıların da okuyucuya ayrı bir alanda sunulması gerektiğini söyleyen Dan Taylor, iyi yorumculardan blogunuza yazı yazmasını isteyebileceğinizi de söylüyor. (Bilmeyenler için Erhan Erdoğan’ın bu şekilde Webrazzi’de yazmaya başladığını hatırlatayım.)

5. Arşiv: Avusturyalı yazarın dikkat çektiği, benim ise çok ilgi çekici bulmadığım ama olması gerektiğine inandığım nokta ise arşiv bölümü. Kategori bazlı sıralama ile okuyucuların daha kolay arama yapabileceğini savunuyor Taylor ve son olarak blogunuzun ücretsiz olması gerektiğine dikkat çekiyor. Üstelik bülten abonelerinize bazı özel ücretsiz içerikler de sunmanızı öneriyor. Bu noktada kişisel blogcuların en iyi yazılarını ayrı bir sayfada göstermesini ve e-posta abonelerine özel gönderimler yapmasını önerebilirim.

6. Özgün içerik: Blogunuzun internet deryasında kalıcı olmasını istiyorsanız özgün içeriğe önem verin. Kopya içeriklerden oluşan blog ve forumların daimi ziyaretçisi sıfıra yakındır. Genel haberi açıklasanız dahi kendi kelimelerinizi seçin. Sanırım bu detayı fazla açıklamaya gerek yok, bilinen ama pek önemsenmeyen bir gerçekten bahsediyorum.

7. Reklamlar: Okuyucularınız blogunuzda olduğu sürece misafirinizdir ve kimse rahatsız edici bir ortamda fazla kalmak istemez. Eğer blogunuzda reklam yayınlıyorsanız olmadık yerlere reklam koymayın. Biz çizginiz olsun ve bunu koruyun. Tasarımınızı bozacak tekliflerden kaçının.

8. Kalıcılık: Yazılarınızda bir haber akışı kadar ömrü olan yazılardan kaçınmaya çalışın. Saman alevi gibi parlayıp herkesin ilgisini çekecek yazılar yerine, hedefine ulaşan ve kullanıcıları geri döndürecek yazılar üretin. Bugün Webrazzi’nin geri dönen ziyaretçi sayısının yüksek olmasının en büyük nedenlerinden biri sanırım budur.

9. Basit ve kısa anlatım: Yazılarınızı her ne kadar anlayışı yüksek kişiler okusa da beyni fazla yormayan cümleler kurmaya çalışın. Kısa cümleler kurmak konusunda kendinizi geliştirin ve yazıyı gerek olmayan detaylara girmeden tamamlayın. (Bu detayı özellikle kendim için ekledim.)

10. Arama: Kullanıcılarınızın blogunuzda arama yapmasını kolaylaştırın. Eğer Techcrunch’ın yeni tasarımında arama yaptıysanız ne demek istediğimi daha rahat anlayabilirsiniz. Eğer biri blogunuzda bir şey arıyorsa, ona en kolay  yolu gösterin.

Bonus: Nabzı tutun Bu henüz standart eklentilerin yanıt veremediği bir durum olsa da, okuyucularınızı anlık veya saatlik popüler içeriklerden haberdar edebilirsiniz. Bu okuyucularınızın blogunuza uğraması için bir sebep teşkil eder ama kişisel blogcuların buna ihtiyaç duyacak yoğunlukta olmadığını da kabul ediyorum.

Tüm bunların üzerine eklenecek detaylar elbette var. Webrazzi olarak pek yakında karşınıza çıkacak yeni tasarımımızda bunları göz önünde tutacağız. Zira okunurluk anlamında Türkiye’nin en iyi sitelerinden (sadece bloglar değil) biri olduğumuzu düşünsek de bazı noktaları geliştirmemiz gerektiğinin farkındayız. Sizlerin de bu anlamda tavsiyelerini duymak bizi memnun eder.

Bu yazı Fırat DEMİREL tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Mobiliteyle birlikte internete bağlı olma süremiz doğaldır ki artıyor. Bu bağlılığın ‘bağımlılık’ aşamasına gelip gelmediğiyse daha uzun yıllar tartışılacak bir konu. Son bir araştırma da mobil cihazlarla internete sürekli bağlı olmanın yarattığı asabiyet derecesini incelemiş.

Araştırmaya göre akıllı telefonlardan sürekli olarak sosyal ağları kontrol etme eğilimi strese sebep olabiliyor. Stres seviyesi telefonları daha sık kontrol etmeye başladıkça yükselmeye de devam ediyor. Özellikle push e-mail teknolojisi ve gerçek zamanlı olarak gelen sosyal ağ bildirimleri ile birlikte hepimiz telefonlarımızı daha sık kontrol etmeye başladık. Hem zaman yönetimi açısından pek sağlıklı bulmadığım bu yeniliklerin, yapılan araştırmalara göre stres seviyesini de arttırması da cabası.

Worcester Üniversitesi tarafından yapılan araştırmanın sonuçları geçtiğimiz hafta Psikolog Richard Balding tarafından yayınlandı. Araştırma öğrenci ve çalışanlardan oluşan 100 kişilik ufak bir grup arasında gerçekleştirilse de artan akıllı telefon kullanımı ile obsesif-kompulsif davranışlar arasında bir bağlantı olduğu kanıtlandı.

İş saatleri dışında mesajlara kısıtlama

Araştırmanın en kötü yanı ise insanların herhangi bir bildirim almamalarına rağmen ‘hayali’ titreşimler algılaması. Başka deyişle mesaj gelmemesine rağmen mesaj uyarı sesleri duyuyor, telefonun ekran ışığının yandığını görüyor ya da telefon titreşimleri hissediyoruz.

Günümüzde iş hayatında artık ofisler de yavaş yavaş terk ediliyor ve çalışanlar mobil olarak işlerini sürdürmeye devam ediyor.  Richard Balding, yaptığı araştırmanın sonucunda yazdığına göre şirketler de bu konuya önem vermeli. Özellikle iş saatleri dışında gönderilen e-posta sayısının sınırlamasını, hatta kapatılmasını tavsiye ediyor. Örneğin Volkswagen firması, çalışanlarının kullandığı Blackberry’leri mesaiden yarım saat sonra devre dışı bırakıyor ve ertesi gün mesaiden yarım öncesinde tekrar hizmete sokuyor. Bu da çalışanların iş saatleri dışında e-postalar almasını engelliyor ve çalışanların iş saatleri dışında oluşacak stresini de önlemiş oluyor.

Bu yazı Sami Eyidilli tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Market Yolu, internette gezinmeyi seven annesi için faydalı bir iş yapmak isteyen bir girişimcinin eseri. Ortaya düzgün ve potansiyeli yüksek bir iş çıkmasını sağlayan ise girişimcimizin 10 yıllık grafik tasarımı ve 8 yıllık web programlama deneyimi.

Sistem marketlerin broşür, el ilanı ve kampanyalarından besleniyor, ürün odaklı listeleme yapıyor ve bir karşılaştırma sunarak hangi marketten alışveriş yapmanın karlı olacağını görmenizi sağlıyor. Henüz bir gelir modeli göze çarpmıyor, ancak güncel indirimler, günün fırsatı ve kampanyalar başlıkları yaratılabilecek kaynaklar için fikir veriyor.

İllere göre sınıflandırma yapan Market Yolu aklımıza eBrosur.com‘u getirse de, ürün odaklı olması onu farklı kılıyor. Henüz yolun başında bir girişim, ancak taşıdığı verilerin kullanımının müşteri açısından kolay olması, gelir modelinin de daha sağlam olabileceğini gösteriyor.

Fiyatbilir.com gibi market alışverişini webe taşıyan girişimlerden sonra e-broşür siteleri ve grup alışveriş sitelerinin ürünlere odaklanması, bizi hızlı tüketim ürünlerinin webde karşılaştırılmasına kadar getirdi. Sanırım bu duruma tek üzülen (belki de marketlerden ucuza sattığı ürünlerin satılmasına sevinecek olan) kahraman bakkallar olacaktır.

Market Yolu elbette  hızlı tüketim ürünlerinin internet serüveninde son nokta olmayacak. Şimdiden BoxBuffer gibi kutu modelinde market ürünleri satacak girişimlerin geleceğini söyleyebiliriz.

Bu yazı Fırat DEMİREL tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Projenin kurucuları, Accenture Türkiye ofisi eski çalışanlarından Ahmet Taha Şakar, Utkan Öğmen ve Deniz Taşdöğen ile yazılım sektöründen tecrübeli Vehbi Yurdakurban ve Yalçın Kaya. Bir Fulberta girişimi olan ve 50.000 TL sermaye ile kurulan LCV.com.tr’nin tasarımı ise Yasemin Şakar’a ait.

Henüz kapalı test sürecinde olan sisteme üye olduğunuzda etkinliğinizin türünü belirleyip, tarih, saat ve program akışı oluşturuyorsunuz. Adres bilgilerini girip, mekanı harita üzerinde işaretledikten sonra adres defterinden kişileri ekliyorsunuz. Ardından filtreleme ve segmentasyon ile davetiye gönderme adımına geliyorsunuz.

SMS veya e-posta yolu ile iletebileceğiniz davetiyelerden alınacak dönüşü kendi yönetim panelinizden görebiliyor, dilerseniz hatırlatma, teyit, masa numarası ve teşekkür mesajı gönderebiliyorsunuz. Gönderilecek mesajı kişiye özel uyarlayamanız da mümkün.

Bireysel  ve kurumsal üyelik çeşitleri ile kısa süre içinde hizmet vermeye başlayacak girişim organizasyon şirketlerine paket (örneğin 1000 adet LCV kredisi) veya abonelik şeklinde satış yapılan bir gelir modelini oturtmak istiyor.

Küçük çaplı davetlerde küçük eklentiler ve sosyal ağlar iş görse de, LCV (‘lütfen cevap veriniz’in kısaltması)  büyük çaplı organizasyonlar veya öğrenci etkinlikleri için faydalı görünüyor. İlk geri dönüşler de bu anlamda olumlu olmuş. Farklı denemelerde davetlilerin geri dönüş (olumlu/olumsuz ) oranının yüzde 85′e kadar çıktığı görülmüş.

Yukarıda da belirttiğim gibi LCV henüz test sürecinden çıkmadı ama sistemi denemek için iletişime geçebilirsiniz.

Bu yazı Fırat DEMİREL tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Gece yarısı bir arkadaşınızın doğum gününden eve geldiniz. Sabah alarm çalıyor. Tüm yorgunluğunuza rağmen işe gidip yarım bıraktığınız işlerinizi toparlamanız lazım. Zorlukları aşıp ulaştığınız işyerinde bilgisayarınızı açtığınızda işe odaklanamadığınızı ve kısa süreli bir dinlenme veya uyku sonrası odaklanabileceğinizi fark ettiniz. Özel tasarlanmış karanlık odaya geçiyor, kanepeye uzanıp geçip derinden gelen klasik müzik eşliğinde dinlenmeye başlıyorsunuz.

İşyerinde çalışma ortamı özellikle küresel anlamda sektör devi şirketlerin ofis fotoğraflarını paylaşması ile daha çok konuşulmaya başlanan bir olgu haline geldi. Özellikle yaratıcılığın diğer parametrelerden daha kritik olduğu teknoloji şirketlerinde uygun çalışma ortamı büyük önem taşıyor. Bu noktada ülkemizde de bazı teknoloji şirketlerinin kararlı adımlar attıklarını duyuyoruz ve bu yaklaşım herkesi memnun ediyor. Ancak bu yaklaşımın ardında gösteriş değil samimiyet olmalı, bunu da zaman gösterecek. Ülkemize bir örnek olması açısından ilk paragrafta ipuçlarını verdiğimiz ofiste beraber bir gezintiye çıkalım.

İtalya’nın Torino şehrinde mükemmel doğa zenginliklerinin arasında bir şirket var. Divitech 1997yılında temelleri atılmış, araç takip, navigasyon, operasyon merkezi ve iletişim çözümleri üreten bir teknoloji firması. Kararlı büyümesini yıllardır sürdürüyor.

Divitech’in sıcak ortamı şirketten içeri girdiğiniz andan itibaren dikkatinizi çekiyor. Çalışanların pozitif enerjisi açık ofisin risklerini ortadan kaldırıyor. İki katlı bina büyük bir alana kurulmuş durumda. Divitech’te ilk katta açık ofis ve CEO’nun mütevazi odası mevcut (CEO kısmına yazının ilerleyen kısımlarında ayrıca değineceğiz). Üst katta ise ünlü Topcon şirketi ile ortak kurulan Tierra şirketinin yöneticilerinin odası var. Üst kata çıktığınızda toplantı odalarının yanında çalışanların yalnız çalışabilecekleri veya kitap okuyarak dinlenebilecekleri kütüphaneyi gördüğünüzde farklı bir ortamda olduğunuzu hissediyorsunuz.. Açık ofise inanan bir yapıları olmasına rağmen çalışanlara yalnız çalışabilecekleri ortam da Divitech tarafından sağlanmış. Bu yaklaşımın altında yatan en önemli motivasyon da yaratıcılığa olan inançları.

Yaşam alanları öncelikli
Alt kata tekrar indiğinizde sizi bir mutfak karşılıyor. Çalışanlar buraya taze meyve, kurabiye, börek gibi yiyecekleri evlerinden veya bahçelerinden getiriyorlar. Mevcut fırında da istediklerini pişirebiliyorlar. Tüm sıcak ve soğuk içecekler tahmin edeceğiniz üzere ücretsiz. Divitech çalışanın aylık kola maliyetini hesaplayarak buzdolabına kola koymaktan vazgeçmiyor. Mutfağın yanında sauna, jakuzi, duşlar ve spor aletleri ile sizi bir spor salonu bekliyor. Salon aktif olarak kullanılıyor.

Spor salonundan çıktığınızda sizi mükemmel bir bahçe bekliyor. Divitech bahçeyi yaptırmak istediğinde mimar bahçenin çok büyük olduğunu bunun büyük kısmını otopark yapabileceklerini söylemiş. Ancak Divitech bu öneriye karşı çıkmış ve insanlara yaşam alanı kalması gerektiğini savunmuş. Bugün Divitech’in otoparkından büyük bir bahçesi var. Bahçede barbekü ve çeşit çeşit ağaçlar mevcut.

Asıl sürpriz ise geçen yıl yaptırılan açık havuz. Divitech’in açık havuzu Türkiye’deki birçok spor merkezinin havuzundan büyük. Havuzun karşısındaki evlere gözüm takıldığından beni uyardılar. O evlerde kimse oturmuyormuş. Çünkü Divitech çalışanları aileleri ile havuzda vakit geçirirken rahatsız olmamaları için havuza bakan evleri kiralamış.

İstisnalar kaideyi bozmaz
Divitech’te temizlik personeli yok. Her çalışan yaşadığı ve kullandığı alanı temizlemek ve düzenli tutmakla sorumlu tutuluyor. Kişisel inisiyatif ve sorumluluk duygusunu sadece iş anlamında değil, iş ortamındaki sosyal hayatta da uygulamış bir şirket Divitech. Dinlenme odası konusunda da çok samimi bir yaklaşımı var Divitech’in. Yaratıcılık gerektiren bir iş yaptığının farkında olan şirket, yorgun veya odaklanamayan çalışanların bu odaları mutlaka kullanmasını ve toparlandıktan sonra çalışmaya başlamasını tercih ediyor.

Bu mükemmel ortamda en büyük katkı şirket ortağı, yönetim kurulu üyesi ve CEO Vincenzo’ya ait dersek kimseye haksızlık etmiş olmayız. Vincenzo ile 6 sene önce Türkiye’de bir ihaleye ortak girme motivasyonu ile tanışmıştık. İhaleye giremedik ama kıymetli bir dostluğun temellerini attık. Vincenzo farklı bir yönetici. İnsanların emekli olana kadar çalışmayı isteyecekleri bir ortam yaratmayı hedefliyor. Bu ortamı kötüye kullanmak isteyenler olup olmadığını sorduğumda birkaç istisna için şirkete sağladığı faydalardan vazgeçemem diyor. Şirketinin Google ile kıyasladığımızda çok kızıyor. Bizim sağladığımız imkânlar “gerçekten” kullanılıyor diyor. Havuzdan çalışanların aile ve arkadaşları ile birlikte faydalanmalarını özellikle teşvik ettiklerini belirtiyor.

Divitech zor günler geçiren İtalyan ekonomisinde ayakta kalan ve kararlı bir şekilde büyüme gösteren bir şirket olarak Türkiye’deki teknoloji şirketleri ve diğer sektörler için de güzel bir örnek.

Maliyet odaklı yaklaşımların personelin yaratıcılığı, motivasyonu ve sadakatini etkilediği bir gerçek. Bu maliyetlere katlanmanın getireceği katma değer şirketlere göre farklılık göstermekle birlikte, özellikle teknoloji şirketlerinde yaratılacak katma değerin yüksek olacağını tahmin etmek zor değil.

Doğru okunabilirse, Divitech ve Vincenzo örneğinden ülkemizdeki şirketlerin ve yöneticilerin çıkaracağı çok ders var.

Bu yazı Konuk Yazar tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Quora

Kubilay Ekşioğlu, Orçun Moralı adlı Bilkent Üniversitesi mezunu iki bilgisayar mühendisi tarafından geliştirilen Sorula.com, kullanıcılarına sürekli bilgi akışı sağlamak gibi bir hedefi var. Üyelerinin bilgi birikimlerini ve tecrübelerini birbirlerine aktarmalarını isteyen girişimciler, bu bilgilerin değerlendirilmesini de (değiştirme, kategorilendirme, oylama) yine kullanıcılara bırakıyor.  Tıpkı Quora gibi.

Yaklaşık 9 aylık bir geliştirme sürecinin ardından test aşamasında açılan Sorula.com’un diğer soru-cevap sitelerinden ayrılması için kaliteli içerikler, daha doğrusu özgün fikir ve deneyim paylaşımlarına ihtiyacı var. Şimdilik bu yolda güzel sinyaller veriyor. Ancak basit sorular da gözüme çarpıyor.

Her konuda kaliteli içerik ve yönetimi için kullanıcıları yönlendirebilmek elbette kolay değil. Eğer bu bir hobi projesi değilse, belli bir içerik arşivi olması ve bunun gelire dönüştürülmesi gerekiyor. Yine de Sorula’nın Quora seviyesine yaklaşabilmesi için bu konuda titiz davranması, merak giderecek sorularından daha çok tecrübe ve bilgi içeren sorulara yönelmesi gerekiyor.  Bu anlamda, listelerin oluşturulmaya başlanması en mantıklı yol gibi görünüyor. Friendfeed’de liste başlıklarının popülerliğini hatırlayanlar olacaktır. O listelerin Sorula’ya kaydırılması dahi mümkün olabilir.

Şu anda davetiye yoluyla kayıt alan Sorula’ya Sorula.com/Webrazzi adresinden hemen kayıt olabilir, girişimcilik konusunu takip etmeye başlayabilirsiniz. Türk internet sektörünün bilgi paylaşımına çok açık olduğundan emin olamasak da, bu ekosisteme katkı sağlayacak girişimcilerimiz olduğunu biliyorum. Tabii platformun da bu anlamda onlara yardımcı olması gerekiyor.

Sorula’yı Twitter’da takip edebilirsiniz.

Bu yazı Fırat DEMİREL tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Markaların basılı medyalarını (broşür, katalog, bülten, dergi, insert, mecmua vb.) internete taşıyarak tüketicileri ve markalara aynı ortamda buluşturuyor.

Basılı afişlerin dağıtımını online dünyaya taşıyan Afiş Park‘ı hatırlayanlar olacaktır. Afişlerin yerine kupon ve promosyonları koyduğumuzda kabaca eBrosur.com ortaya çıkıyor. Tabii içerik ve altyapıdaki farklılıklar ciddi bir projenin varlığını hissettiriyor.

eBorusur.com’un kurucu ortakları Şahin Tanrıver, Ali Can, Samet Ersan ve Mustafa Ayaş. Kurucuların ortalama iş tecrübesi 7,5 yıl. Takımın yöneticiliğini sürdüren Şahin Tanrıver’nin proje yönetimindeki deneyimi ise 11 yılı buluyor. Açıkçası bu çapta, sürekli iletişim ve etkili bir yönetim isteyen bir projenin başında deneyimli kişiler görmek gelecek için daha fazla umut veriyor.

Şimdilik 17 kategoride, 50 marka ile tüketicileri buluşturan girişim, alışveriş merkezlerini de ayrı bir başlık altında gösteriyor ve harita üzerinde konuma kolay erişim sunuyor. Öncelikle Türkiye’de ilk 100′de yer alan büyük perakendecilere ait yaklaşık 17.000 yerel şubedeki fırsatları yine yerel olarak o şubelere yakın tüketiciler ile buluşturmayı hedefliyor. Bunun için de illere göre markaları takip etmenize fırsat tanıyor.

Kendini “Türkiye’nin ilk online lokal promosyon ve kupon dağıtım sitesi” olarak tanımlayan eBrosur, ilk olmanın üstünlüğünü kullanarak Kaufda.de, Promoqui.it ve Bonial.fr gibi büyümek istiyor. Tüketicilerin yanısıra, internetin ‘ölçümlenebilir olma’ gücünü kullanarak markalar ve ajanslar için de önemli bir girişim olmayı hedefliyor.

ODTÜ Teknokent’te kurulu olan ve 1 Aralık 2011′de hizmete başlayan eBrosur.com’un TÜİK kaynaklı sunduğu istatistikler* de halen alışverişlerimizin yüzde 93′ünü doğrudan mağazalara giderek yaptığımızı ve dolayısıyla ulaşabileceği büyük potansiyeli gösteriyor.

Önümüzdeki aylarda iPhone ve iPad için mobil uygulamasını çıkarmaya hazırlanan girişim, sosyal ağlar ve işbirliği yapacağı diğer sitelerle de bir çok platformda karşımıza çıkmak niyetinde. Ortaya konulan iş etkili ve ihtiyaçlara cevap veriyor.  Girişimin 2012 yılı sonlarına doğru daha küçük ölçekli ama yerel olarak kendini ispatlamış perakendecilerle çalışmayı düşünmesi ise bu etkinin kartopu gibi büyüyebileceğine işaret ediyor.

Tüm stratejileri bir yana, eBroşür.com fiziksel taraftan online dünyaya taşıdığı özgün içerikler ile dahi dikkat çeken bir proje. Grup alışveriş siteleri için kurulan ‘toplayıcı sitelere’ gösterilen ilgi düşünüldüğünde, internet kullanıcılarının eBrosur.com’a da ciddi bir eğilim göstereceğini hatta 1 yıl içinde yatırım teklifi alacaklarını da düşünüyorum.

eBrosur tarafında neler olup bittiğini Facebook ve Twitter‘dan takip edebilirsiniz.

*Yüksek Potansiyel: Tüketici satın alma tercihlerini en çok gazete reklamları ve broşürler etkiliyor. Tüketicilerin % 82’si internetten fiyat araştırması yapıyor ancak tüketiciler araştırmayı internet üzerinden yapsalar da halen sadece %7′si internetten alışverişi tercih ediyorlar, %93′ü halen doğrudan lokal mağazaya giderek satın almayı tercih ediyorlar.

Bu yazı Fırat DEMİREL tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

İlk aşamalarda studentSN ve MangırKart ekiplerinin kullandığı Swabr, kapalı test sürecinde 500 şirket ve 1000′e yakın üye tarafından test edilmiş. Büyük danışmanlık şirketleri, üniversiteler, bankalar ve önemli kuruluşların yanısıra Webrazzi okuyucularının da deneme şansı bulduğu girişim, açık test süreci için daha hızlı ve daha güvenli bir servis geliştirmiş.

Swabr’ın tasarımında yuvarlak hatlara geçiş yapan ekip, sosyal ağlarda konuluşan durum güncelleme karakter sınırını 3000′e sabitlenmiş.

Bu yazı Fırat DEMİREL tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Bugün haber sitelerinde ve Fizy‘de rastladığımız ve öğrendiğimiz kadarıyla Turkcell, ‘SMS ile paylaş düğmesi’ adında yeni bir reklam kampanyası başlatmış. Turkcell abonelerinin ücretsiz faydalanabildiği özellik, ad-soyad, cep telefonu numaraları ve güvenlik kodunun girilmesiyle kısa mesaj üzerinden bir başkasına sayfa bağlantısını gönderiyor.

Reklamz ve MindShare‘in ortak çalışmasıyla hayata geçirilen yaratıcı reklam kampanyasının 1 ay gibi bir süre yayınlanacağını öğrendik.

Servisi kullanarak henüz başarılı bir gönderim yapamadık ama bu hizmet bir zamanlar konuştuğumuz reklamlı SMS modelini hatırlatıyor. Peki modelin ulaşabileceği potansiyel kullanıcı sayısı nedir?

Eylül 2011 itibariyle Türkiye’de toplam 64.8 milyon mobil abone, 28.6 milyon 3G abonesi var. Turkcell’in abone sayısı 34 milyon dolayında gidip geliyor. Bu abonelerin 12,1 milyonu mobil internet kullanıcısı. Bu kişilerin genişbant karasal internet kullanıcısı olduğuna da şüphe yok ve SMS’le paylaş düğmesini kullanacak potansiyel kullanıcı sayısı bu kadar, yani 12 milyon.

İnternette geçirdiğimiz vakit arttıkça gerçek zamanlı iletişimimizi de internete taşımak istiyoruz. Twitter, Facebook ve Google+ gerçek zamanlılıkta birbiriyle yarışsa da hiçbiri halen kısa mesaj kadar gerçek zamanlı (anlık) ve kişiye özgü değil.

Avrupa’nın en aktif kullanıcı kitlesinden (Eylül, comScore) birine sahip olan ülkemizde kullanıcı başına internette geçirilen süre de ayda ortalama 32 saat civarında. Bu süre internet üzerinde çalışan kişiler için elbette çok daha fazla ve mobil cihazları hesaba kattığımızda bu süre daha da artıyor ama tüm vaktimizi sosyal ağlara harcamıyoruz. Cep telefonu yanında olan bir kişiye kısa mesaj üzerinden ulaşma ihtimali halen sosyal ağ paylaşımlarından daha fazla. Tabii her sms’in kişiye özel gönderilmesi sosyal ağlar kadar büyük etki yaratmasını engelliyor.

Kısacası Turkcell SMS ile paylaş düğmesi, bir reklam kampanyasının ötesinde sürekli sunulan bir Turkcell servisi de olabilecek potansiyele sahip. Çok işlevsel bir özellik olarak nitelendirebileceğimiz SMS ile paylaş düğmesinin ne kadar kullanılacağını merak ediyoruz.

Bu yazı Fırat DEMİREL tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

UserSpots ve Kadir Has Üniversitesi Yeni Medya Bölümü‘nün birlikte düzenlediği Dünya Kullanılabilirlik Günü programında göz izleme ve kullanılabilirlik testleri, kullanıcı deneyimi ve yeni medya ilişkisinin yanısıra Türkiye pazarı için önemli olan e-ticarete kullanılabilirlik gözüyle bakılacak. Kullanılabilirliğin müşteri memnuniyetine etkisi de etkinlikte konuşulacak.

2005 yılında düzenlenmeye başlanan Dünya Kullanılabilirlik Günü için Userspots da 2009′dan bu yana destek oluyor. Kadir Has Üniversitesi Cibali Kampüsü’nde düzenlenecek olan bu yılki etkinliğe tasarım ekipleri, proje yöneticileri, interaktif sistemler geliştirenler ve merak duyan herkes ücretsiz olarak katılabilir. Etkinlik saatinde orda olmanız yeterli.

Dünyanın 43 ülkesinde 127 resmi etkinlikle kutlanacak olan Dünya Kullanılabilirlik Günü kapsamında, Turkcell’in 17 Kasım’da İstiklal Caddesi’ndeki 7. His merkezinde düzenleyeceği etkinliğe de katılabilirsiniz.

Jeff Bezos’un 2003′teki TED konuşmasında belirttiği gibi web dünyası halen 1900′lü yılların ilkel elektrikli cihazlarına benzer bir emekleme aşamasında. Daha karmaşık teknolojik ve biyolojik bilimlerin evrimine baktığımızda webin nereye gideceği konusunda daha geniş bir öngörü sahibi olabiliriz.

Daha güzel bir web için bu etkinliğe katılabilir, A/B Testi yazımıza ve Userspots’un bloguna göz atabilirsiniz.

2011 Dünya Kullanılabilirlik Günü Etkinlik Programı:

Yer: İstanbul – Kadir Has Üniversitesi Kadir Has Kampüsü (Cibali)
Tarih: 26 Kasım 2011
Saat : 13:00 – 18:00

1. Oturum: Göz Izleme ve Kullanilabilirlik Testleri
2. Oturum: Kullanici Deneyimi ve Yeni Medya
Kahve Arasi
3. Oturum: E-ticaret ve Kullanilabilirlik
4. Oturum: Müsteri Deneyimi Yaratmak/CRM

Bu yazı Fırat DEMİREL tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Uzun süredir yayında olan ve 80′e yakın fırsat sitesiyle çalışan Fırsat Bu Fırsat, çalıştığı sitelere aylık 1 milyon TL’ye yakın bir gelir sağlıyormuş. Geliştirilen API, widget ve dinamik bannerlar ile yayıncılar Fırsat Bu Fırsat’taki fırsatları sitelerine taşıyarak gelir elde edebilecekler. Farklı boyut ve modellerdeki widget ve bannerlar ile yayıncılar kullanıcılarının ilgisini çekecek şekilde fırsatları sunabilecekleri gibi fırsat bannerlarının Facebook sayfalarında da yayınlanması mümkün.

Sitenin kurucusu ve genel müdürü Oğuz Arslan’dan aldığımız bilgiye göre Fırsat Bu Fırsat, yayıncılar üzerinden yapılan satışlardan elde ettikleri gelirin %60′ını yayıncılara ödeyecekmiş. Bu platformu site sahiplerine en yüksek geliri elde etmeleri için geliştirmeye devam edeceklerini söyleyen Oğuz, Webrazzi okuyucularına özel bir kampanya sağlıyor.

Buna göre Webrazzi linkinden üye olan ilk 250 yayıncımıza ilk 3 ay gelirin %60′ı yerine %80′i paylaşılacak. Sizde buradaki bağlantıdan üye olarak ilk üç ay boyunca %20 daha fazla gelir kazanabilirsiniz. Henüz beta olarak yayına giren platformun iyileştirilmesine devam edilerek yayıncıların daha yüksek gelirler elde etmesi sağlanmaya çalışılacakmış.

Fırsat Bu Fırsat, bir fırsat toplayıcı olmasına rağmen elde ettiği popülarite ile kullanıcı tarafında sıkça bir grup alışveriş sitesi olarak düşünülebiliyor. Yonja’nın da ortak olduğu ve küçük bir ekiple operasyonunu sürdüren Fırsat Bu Fırsat’ın bugün açıkladıkları Gelir Ortaklığı Programı gibi yenilikçi fikirleri olduğunu biliyoruz. Fırsatları diğer yayıncılara açmak servisin geleceği için de önemli bir farklılaşma noktası olarak şirkete yeni bir yol açabilir. Yayıncı tarafında elde edilen geri dönüşler beklentileri karşıladığında ise alternatif bir reklam ağı konumuna bile gelebilir. Sanırım sonucu görmek için biraz beklememiz gerekiyor.

Not: Yanlış yorumları engellemek için önceden söylemek istiyorum, Webrazzi linkinden üye olduğunuzda bizim tarafımızda herhangi bir kazanç oluşmayacaktır. 

Bu yazı Ali Altuğ Koca tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Social Jobs adı verilen yeni program, Facebook, ABD Çalışma Bakanlığı ve bir dizi kamu kuruluşu ile kar amacı gütmeyen örgütleri bir  araya getiriyor. Amaç ekonomik krizle beraber yükselen işsizlik oranlarını aşağıya çekmek. Social Jobs, işsizleri Facebook üzerinden sistemli bir şekilde doğru kaynaklara yönlendirmenin yanısıra onları eğitmek gibi bir görev de üstleniyor.

Şu anda Yeni Kıta’da işsizler ve gençler için eğitim ve girişimcilik programları hazırlanıyor. Ancak halen istenilen sonuçların alındığı söylenemez. Yetenek satın alma mücadelesi artık akademik eğitimlilerden dışarı kayıyor ve sosyal medyanın iş bulma konusundaki gücü tüm çıplaklığıyla karşımıza çıkıyor. Linkedin’in başarılı borsa açılışı da bu konuda olumlu bir çıkarım yapmamızı kolaylaştırıyor.

İşverenlerin kitlelere ulaşmak konusunda nasıl bir sıkıntı içinde tam olarak bilmesek de, hali hazırda çeşitli uygulamalar, hatta Facebook içi servisler Facebook’ta gayri resmi bir iş bulma ağı oluşturmuş durumda. Facebook’ta yaşanan kişiler arası özel iş tekliflerini de buna dahil ettiğimizde Facebook’un iş arayan ile işveren arasında bir köprü niteliği taşıdığını net olarak söyleyebiliriz. Zaten Facebook da başarısız olmayı beklemiyor olacak ki Social Jobs’un başarı hikayeleri için bir form açmış durumda.

Social Jobs’un sorunun kalıcı çözümüne ne kadar katkı sağlayacağını zaman içinde göreceğiz. Ardından, şirketleri taraftarlarıyla birlikte kendi içinde barındıran Facebook’un tek bir sekme ile Linkedin’e resmi bir rakip olup olmayacağını göreceğiz..

Bu yazı Fırat DEMİREL tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Bunu sağlamak için piyasada bulabileceğiniz hatırı sayılır oranda çözüm var ama bunların çok büyük kısmı yurtdışı kaynaklı ve tamamının Türkiye şartları için tam anlamıyla uygun olduğunu söylemek mümkün değil.

Neyse ki Türkiye’de de bu alanlardaki ihtiyacı karşılayacak çözüm ve ürünlerin sayısı artıyor. Bu konudaki önemli seçeneklerden biri de 2000 yılında İTÜ KOSKEB desteği İTÜ’lü mühendisler Murat Darçın ve Efe Aras tarafından kurulan Visilabs. (Firmanın web sitesinde ürün ve hizmetlerin yanı sıra Social Dashboard adıyla sektör bazında pek çok firmanın yer aldığı bir sosyal medya raporu da yer alıyor.)

Online pazarlama için geniş çaplı çözümler sunan Visilabs’in ortağı ve Genel Müdürü Efe Aras ile hem firmanın bu alanda sunduğu çözümleri hem de online pazarlamayı konuştuk.

Ümit Öncel: Visilabs’i kısaca tanıtır mısınız?

Efe Aras: Visilabs 2000 yılında, o zaman henüz öğrenci olan ortakları tarafından İTÜ KOSGEB laboratuarlarında kuruldu. KOSGEB’e sunulan proje şu anda Live adıyla anılan bir real time tracking ve click to chat uygulamasıydı. O dönemde dünyada sadece bir örneği vardı ve bu nedenle uzun zaman firmalara uygulamanın ne işe yaradığını anlatmak ile uğraştık. Şu anda bir çok e-ticaret sitesinde yer alıyor ve bu yılın başından beri de büyük bir bankanın online işlemler sitesinde kullanılıyor. 2003 yılından beri dijital pazarlama ve danışmanlık hizmetleri veriyoruz. Bu alanda edindiğimiz tecrübeyi Visilabs ürün ailesini oluştururken kullandık.

ÜÖ: Visilabs nasıl başladı? Giriş sermayesi, aldığınız yatırım ve/veya desteklerden
bahsedebilir misiniz?

EA: Visilabs’i kurduğumuzda henüz öğrenciydik. Evimizdeki bilgisayarlar tek sermayemizdi. Hatta bilgisayar açığımızı çalışan arkadaşlarımızdan birinin yurtta kullandığı bilgisayarı ofise “aktararak“ gidermiştik. Aynı zamanda öğrencilik yaptığımız kampustaki KOSGEB binasına yerleşebilmemiz en büyük şansımız oldu. O dönemde KOSGEB’den mekan dışında bir destek alamamış olmamıza rağmen Visilabs’in kurulmasında çok belirleyici olduğunu söylemem lazım.

2008 yılında aldığımız TÜBİTAK desteği hayallerimizi gerçekleştirmenin en önemli aracı oldu çünkü rekabet ettiğimiz firmaların düzeyinde yazılımlar geliştirmek önemli bir sermayeyi gerektiriyordu ve elimizde tecrübe dışında bir şey yoktu. Kurucu ortaklardan birinin akademik çalışmalarını baz aldığımız offerminer projesinin (şimdiki Target ürünü) kabulü AR-GE faaliyetlerine odaklanmamızı ve dünyada rekabet edebilecek bir ürün çıkarabilmemizi sağladı.

Şu anda Boğaziçi Üniversitesi Teknopark’ta faaliyetlerimizi sürdürüyoruz. Teknoparkların teknoloji firmaları için yarattığı ticari avantajların da önemli olduğunu belirtmeliyim.

ÜÖ: Ürünlerinizden en çok hangileri ilgi görüyor? Özellikle online pazarlamaya yönelik çözümlerden biraz bahsedebilir misiniz?

EA: Şu anda innovatif olmaları açısında en çok Segment ve Target ilgi görüyor. Segment web analizi uygulamalarının bıraktığı yerden devam ediyor ve kullanıcıdan izin alınarak kimliklendirilebilen ziyaretçilerin web sitesi üzerindeki davranışlarının raporlanabilmesini sağlıyor. Firmalar bu bilgileri doğrudan kampanya hazırlamak için kullanabildikleri gibi CRM sistemlerini beslemek için de kullanabiliyorlar. Ürünün Sosyal CRM diye adlandırdığımız özelliği sosyal medyanın yükselişi ile birlikte çok ilgi çekiyor. Bu özellik sayesinde eğer firmanın Facebook üzerinde sayfası var ise kişi bazında sayfa etkinliğini de raporlayabiliyoruz.

Target ise bir kişiselleştirme ailesi (personalization suite). İçinde sitenin kişiselleştirilebilmesi için gerekli bir çok modül mevcut; davranışsal hedefleme, tavsiye motoru, arama hedeflemesi, arama düzeltme, ziyaretçi favori kategorisini tespit etme vb. bir çok araç. Yenilerini de eklemeye devam ediyoruz. Target, Web 3.0’ın temel önermesi olan kişiselleştirmeyi hayata geçiren bir uygulama.
Analytics ürünümüz gerçek zamanlı ve özel raporlama gibi becerileri ile diğer ürünlerimiz gibi  KOBİ’lerden ziyade üst segmentteki firmaları hedefliyor. Büyük firmalarda da Google Analytics’in hakimiyetinden söz edebiliriz. Ancak dijital pazarlamanın firmalar için öneminin günden güne artışı firmaları Google Analytics dışında bir arayışa itiyor.

ÜÖ: Pazarlama açısından bakıldığında sizce sosyal medya nereye doğru gidiyor?

EA: İnsanların vakit geçirdikleri mecralar TV’den hızlı bir şekilde internete kayıyor. İnternette ise başta Facebook olmak üzere sosyal medyada geçirilen vakit internetin diğer kısımlarında geçirilen vaktin önüne geçmiş durumda. Firmalar ise tüketicileri nerede ise orada olmak zorunda. Buraya kadar olan kısmı şu anda kabul görmüş durumda.

Sorun sosyal medyadaki samimi ortama firmaların nasıl dahil olacağı. Firmaların bir kısmı eski medya takip alışkanlıkları ile sadece izlemeyi tercih ederken, bir kısmı da tek yönlü bir ileti bombardımanı yapıyorlar.  Firmaların kabul etmesi gereken bir gerçek var: Sosyal medyada firma ile kişi bir anda eşitlenir. İki taraf da Twitter kullanıyorlarsa 140 harften daha fazlasına hakları yok.

Yapılması gereken bu durumu olduğu gibi kabullenip, sosyal medyadaki kişileri firmanın içinde kabul etmeleri ve farklı süreçlerine dahil etmeleri. Bu süreçler ürün geliştirme de olabilir, müşteri destek de olabilir. Yarın öbür gün sosyal ticaretin (f-commerce) gelişmesiyle satışın da bu süreçlerden biri olacağını söylemek kehanet olmayacaktır.

ÜÖ: Sosyal medya önemli ama takibi ve raporlaması daha da önemli bir konu. Sizce
ülkemizde sosyal medya kullanımında ölçümlemeler yeterince dikkate alınıyor mu?

EA: Ben genel olarak Türkiye’de ölçümleme kültürümüzün zayıf olduğunu düşünüyorum. Yapmak konusunda çok atılganız ama sonrasında sonuçları değerlendirip, gerçekler ile yüzleşmek konusunda aynı beceriyi gösteremiyoruz. Aynı bakış açısı kaçınılmaz olarak dijital dünyadaki iş yapışımıza da yansıyor. Ancak hem iş kültüründeki gelişim, hem de rekabetçi piyasa koşulları bu değişimi zorlayacak diye düşünüyor ve umuyorum.

ÜÖ: Visilabs’in gelecekle ilgili planları neler? Düşündüğünüz yenilikler var mı?

EA: Şu anda da ilk Türkçe ticari semantik ağı oluşturarak kullanacağımız bir TÜBİTAK projesinin AR-GE’si devam ediyor. Bu proje kapsamında da arama motorlarındaki kelime bazlı reklamların otomasyonunu gerçekleştireceğiz. Ocak ayında ilk versiyonu yayınlamış olacağız. Web sitemiz üzerinden ayrıntılara ulaşılabilecek.

AR-GE’si devam eden diğer bir ürün ise A/B ve Multivariate testler gerçekleştirebilecek bir uygulama. Piyasada yaygın bir şekilde kullanılan Google’ın uygulamasından temel farkı testlerin segmentler bazında gerçekleştirilecek olması. Ayrıca burada geliştirdiğimiz istatistik motorunu başka innovatif uygulamalarda da ticarileştiriyor olacağız.

Son olarak AR-GE’si tamamlanmış ama henüz piyasaya sürmediğimiz Alert uygulamasından da bahsetmek isterim. Alert şu anda bir diğer uygulamamız olan Segment içinde çalışıyor. Alert her hangi bir zaman serisini izliyor ve zaman serisindeki anormal değişiklikleri kendi saptayabiliyor. Kullanıcının herhangi bir eşik belirtmesi gerekmiyor. Örneğin ziyaretçi sayınız mı azaldı, sizi hemen uyarıyor. Diğer yandan uygulama ziyaretçi sayısı gibi önemli KPI’lar dışında kalan ancak korelasyonu yüksek diğer bütün metrikleri de sizin için izliyor. Böylece proaktif davranıp önlem alabiliyorsunuz.

ÜÖ: Son olarak Türkiye’nin teknoloji dünyasındaki konumu ve AR-GE hakkında neler söylemek istersiniz?

EA: Türkiye maalesef teknoloji geliştirme konusunda geride kalmış bir ülke. Münferit örnekler üzerinden övünmemiz çok doğru değil. Dış ticaretimizde teknoloji alımı ve satışı arasındaki farka bakmamız gerçekler ile yüzleşmemiz için yeterli olacaktır. Ben sadece Visilabs gibi tek bir firmanın bu gerçeği değiştiremeyeceğini düşünüyorum. Bu ancak ülkede AR-GE faaliyetlerinin artışı sonucu deneyimli mühendislerin yetişmesi ile mümkün olacaktır. Ülkemizdeki iyi mühendislerimiz maalesef AR-GE’si ülke dışında yapılan ürünlerin kurulum veya desteğinde çalışıyorlar. Bu durumu sistematik olarak aşmak ancak kanunlar ile mümkün olabilir gibi gözüküyor. Yerli teknolojinin kullanılması bir şekilde özendirilmeli.

Bu yazı Ümit Öncel tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Bir Afrika atasözü der ki: “Afrikada her sabah bir ceylan uyanır…” bu hikâyeyi bilmeyenimiz yoktur.Bence bu hikayede ki aslan-ceylan ilişkisi sanal dünyada istemci-sunucu ilişkisine benzemektedir. Kullanıcılar (istemciler) sürekli daha hızlı bağlantıya sahip olmak ister çünkü, zaman hepimiz için değerlidir. Aynı durum sunucular içinde geçerlidir, onlarda artan isteklere sürekli cevap vermek mecburiyetindedir.

En hızlı gelişen sektörlerden birisi internet olduğu için doğal olarak ihtiyaçlar katlanarak artıyor. Yaklaşık on yıl önce 56k internetin yaygın olduğunu ancak günümüzde evlerde dahi fiber internet kullanabildiğimizi düşünürsek, eskiden tahammül edebildiğimiz 3-5 saniyelik gecikme, günümüzde katlanılmaz hâle gelebiliyor. Tabi ki internette hız kavramı bir çok faktöre bağlı. Bu yazıda web yayıncıları için faydalı olacağını umduğum CDN teknolojisinden bahsetmek istiyorum.

CDN nedir?

CDN (Content Delivery Networks) sitenizde kullandığınız statik medya dosyalarını farklı veri merkezleri üzerinde sunan bir içerik dağıtım kanalıdır. Büyük sitelerin ayakta kalması ve hız için hayati öneme sahiptir.

Çalışma mantığı ise şu şekilde;

Sitenize gelen ziyaretçi Fransa’da yaşıyor olsun. Hemen ona en yakın dağıtım kanalı hesaplanıyor ve Fransa’dan gelen ziyaretçinize Paris veri merkezi üzerinden dosyalar gönderiliyor. Aynı şekilde Japonya’dan istek yapan bir kullanıcıya, Tokyo veri merkezinden cevap veriliyor. Tabi bu işleyiş CDN sağlayıcıya göre değişebiliyor.

Bazıları belirli bir eşik değer belirleyerek ona göre çıkış sunuyor. Örneğin Japonya’dan 10-20 GB’lık bir trafik geliyorsa ayrı bir çıkış sunmuyor. Yani dosyanızın kaç farklı lokasyonda nasıl sunulacağı sizle anlaşmalı olduğunuz CDN sağlayıcı arasında değişiyor.

Ayrıca, sadece ülke içinde de CDN sağlayıcıları olduğunu belirtelim. Yani İzmir’den gelen kullanıcıya İzmir lokasyondan İstanbul’dan gelen kullanıcıya İstanbul lokasyondan hizmet verilebilir.

CDN kullanmanın faydaları

CDN’de statik dosyalara (resim,video,javascript,css.. vs) gelen istekler CDN sağlayıcı tarafından karşılandığı ve farklı lokasyonlarda dağıtım kanalı bulunduğu için siteniz daha hızlı açılır.

CDN sağlayıcınızın kullandığı veri merkezinde bir arıza oluşması durumunda istekler diğer veri merkezlerine yönlendirilerek sitenizin sürekli açık kalmasına yardımcı olur.

Hız SEO açısından da önemli faktördür bu sebeple dolaylı olarak SEO açısından da fayda sağlar.

WordPress’te kullanımı

W3 Total Cache eklentisi CDN desteği sunuyor. Yada eski olmasına rağmen hâla çalışan tantan s3 eklentisi ile hem medya dosyalarınızı Amazon S3’te depolayabilir, hem de küçük bir değişiklik yaparak istekleri amazon cloudfront servisine yönlendirebilirsiniz. Ayrıca ücretsiz olarak Free CDN eklentisinide deneyebilirsiniz. Kısacası test edemediğim daha bir çok eklenti bulunmakta onları wordpress eklenti dizininden edinebilirsiniz.

Hız açısından gözle görülür bir performans artışı yakalayacağınız kesin ama tüm bunları sunan bir karşılaştırma tablosu göremedim, ancak sayfa yüklenme sürenizi yarıya düşürebilecek kadar faydalı olduğunu bilmeniz yeterlidir diye düşünüyorum.

Hangi CDN sağlayıcıyı kullanmalıyım?

Bu tamamen sizin isteğinize bağlı, ancak wordpress için kullanacaksanız kullandığınız eklentinin CDN sağlayıcıyla uyumlu olup olmadığını kontrol etmeyi unutmayın. Ayrıca 2010 karşılaştırma tablosunuda aşağıda görebilirsiniz.

Yoğun bir ziyaretçi akışına sahip değilseniz fazladan masraf yada gereksiz olarak görebilirsiniz ancak sitenize gelen trafik yükü arttıkça böyle faydalı bir teknolojiyi göz önünde bulundurmanızın faydalı olacağını düşünüyorum.

Bu yazı Konuk Yazar tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Robert Scoble’ın aktardığına göre bu ihtimal gerçeğe dönüşebilir. Scoble’ın yakın bir kaynaktan aldığı bilgiye göre Google, Flipboard’a rakip olabilecek bir haber uygulamasını hem Android hem de iOS için hazırlıyor. Henüz kesin olmasa da önem arzeden bu haberden Kara Swisher de bahsederek, Facebook’un da abonelik özelliği ile kişisel haber akışını yönlendirmeye başladığını ve rekabetin artacağını dile getirdi.Hatırladığım kadarıyla Google Reader’a son zamanlarda getirilen tek sürpriz yenilik Google Reader Play olmuştu. Bu yenilik belirli seçimlere göre içerikleri tek sayfada okuyabilmeyi sağlayan farklı bir deneyim sunuyor. Küçük de olsa Google Reader okuma alışkanlığını tablet havasına taşıyor.

Scoble’ın duyumu ne zaman kendini doğrular bilmiyorum ama Propeller olarak adlandırılacağı söylenen uygulamanın Google’ın yeni nesil haber okuma uygulaması olmaması için bir sebep yok. Google bu iş için bir girişim satın almış olmasa da Flipboard ve Pulse.me gibi bağımsız uygulamaların canını sıkacağı kesin. Bu alanda beğeni toplayan Zite, CNN tarafından satın alınarak kendini güvenli bir limana çekmişti. Flipboard’ın önemli kaynaklardan 60 milyon dolarlık bir yatırımı var. Google Propeller’dan sonra popüler bir uygulamanın çıkması ise bilinmez…

Bu yazı Fırat DEMİREL tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Twitter akışınızdan popüler haberleri günlük olarak e-postanıza atan sosyal haber toplayıcısı News.me, iPad uygulamasını ücretsiz olarak sunarak yukarıdaki tartışmada ilk tarafı tutmaya başladı. Dilediğiniz haber kaynaklarını harmanlayan ve 3,5 milyon kez indirilen iPad uygulaması Flipboard ise ikinci tarafı sıkı bir şekilde tutuyor. News.me New York Times’ın işbirliği ile Betaworks‘ün sunduğu bir araç ama Flipboard‘un bir medya kanalı ile bağlantısı yok.

Her iki seçimin de kötü olduğunu söylemek zor. İki tarafında eksileri ve artıları var.

Diğerlerinin paylaştıklarını takip etmek size farklı bir bakış kazandırabilir ama bu okuyacağınız haberlerin başkalarına bağlı olduğu gerçeğini beraberinde getiriyor. Size sunulan; çok okunan ama başkalarının popüler yaptığı haberler. Popüler haberleri biraz geç de olsa kaçırmak istemiyorsanız hiç sorun yok.

Kişiselleştirilmiş içerikler ise kafanıza uygun olacak. İstediğiniz konu ve kaynaklar dışına kimse sizi çıkaramaz. Ancak kişisel kaynaklarınızın içerik sayısı fazlaysa biraz haber ayıklamanız gerek. Biraz da popüleriteden uzak kalabilir, başkalarının ne düşündüğünü bilemeyebilirsiniz. Bugün sosyal ağlarda paylaşılan yorumlar, bloglara gelenlerden çok daha fazla. (Bu yazı için de öyle olacak.)

En Faydalı Model: Kesişim Noktası

Richard MacManus günümüz medyasında kişiselleştirmenin baskın çıktığını söylüyor. Marshall Kirkpatrick‘in başkalarının paylaştıkları hakkında olumlu düşünceleri var. Geleceğin bu iki tarafın birbirine yakınsamasını en faydalı model haline getireceğini söyleyebiliriz.  Flipboard bu paralelde konu odaklı bazı seçimlerini kullanıcılara sunuyor. News.me veya Summify henüz kişiselleştirme konusunda bahsedeğer adımlar atmış değil.

Henüz sadece kişiselleştirmeyi veya diğerlerinin paylaştıklarını göz ardı edebilecek noktaya gelmiş değiliz. Bugün gazeteler dahil olmak üzere tüm dijital içeriklerin birbirine karışması haber sitelerinin bu şekilde evrim göstermesi şeklinde karşımıza çıkabilir. O sebeple Readings’i oldukça beğenmiştim.

Eğer karşımıza sadece okuyabileceğimiz kadar haber çıkaran ve bizi gündemden koparmayacak bir uygulama bulursak, en iyisi kesinlikle o olacaktır.

Bu yazı Fırat DEMİREL tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.

Quixey, ilk yatırımını (400 bin dolar) Eric Schmidt’in yatırım şirketi Innovation Endeavors ve Archimedes Ventures’dan almıştı.

Bu kez Innovation Endeavors’a U.S. Venture Partners, WI Harper Group ve Webb Investment Network eşlik etti ve uygulama arama motoru fikrine toplam 4,2 milyon dolar yatırım yapılmış oldu.

Henüz beta aşamasında olan uygulama arama motoru Quixey, Eric Schmidt’ten aldığı ilhamla mı bilinmez, Google misali kendi algoritmasını geliştiriyor. Quixey, arama sonuçlarına en uygun sonuçları vermek için çalışırken, uygulamaların kayıt edilmesini ve uygulama geliştiricilerin Quixey’e uygun arama motoru optimizasyonu yapmasına da imkan tanınıyor. Geliştiricilerin uygulamalarına daha fazla trafik çekebilmesi için Quixey API’si ve çeşitli kaynaklar sunuluyor.

Quixey sadece akla ilk gelen mobil uygulamaları değil, Facebook, Windows ve Mac uygulamalarını hatta iGoogle ve tarayıcı eklentilerini indeksliyor ve arama sonuçlarına dahil ediyor.  Uygulama sayfalarının (bkz: Webrazzi) zengin içeriği göz dolduruyor.

Yazılı içerik arayışımız sonsuza kadar sürecek olsa da işimizi kolaylaştıran uygulamalara giderek daha fazla alışıyoruz. Quixey, bize zaman kazandıracak uygulamaları bulmanız için sunuluyor ve bize bunu zamanla kabul etmekten başka seçenek kalmıyor. Quixey’nin kendini anlattığı video da bunu gayet güzel anlatıyor.

Quixey, reklam gösterimi ve ücretli uygulamaların indekslenmesinden para kazanabilir. Kurulacak iş ortaklıkları da Quixey için paraya çevrilebilir bir gelecek vaadediyor.

Eğer mobil uygulama dünyası bu kadar popülerse bu alanda hizmet veren bir arama motorunun rağbet görmesi gerekir. Web’in öldürüldüğü bir dünyada tüm uygulamalara aynı standartları sunan bir arama motoru dünyası yeni bir fırsat kapısı açıyor. Bu yeniliği takip etmek için ve faydalanmak için benzer ama daha dar bir çerçevede hizmet veren Appsfire ve Chomp‘a da göz atabilirsiniz.

Bu yazı Fırat DEMİREL tarafından yazılmış olup Webrazzi'de yayınlanmıştır.